Bruiloft in Europa

dat de zaak waarvoor ze geslacht worden het bloed waard is, — en ik geen enkele andere mogelijkheid zie. Ik hèb er ongetelden opgeofferd, bij de petroleumstaking in Texas, - stuk voor stuk heb ik ze in het vuur gestuurd, laten saboteren, spioneren, wetende dat ze voor de duivel waren als ze werden gevangen. In de Kaukasus moest ik een heel dorp laten neerschieten, mannen en vrouwen, omdat ze opstandig waren en mijn district infecteerden. Zulke dingen doe je niet voor je plezier, Jonathan, maar het heeft mij nooit een slapeloze nacht: gekost, het was noodzakelijk. Mensenlevens zijn een kostbaar betaalmiddel, - men gaat er zuinig mee om - maar om resultaten te krijgen moet men de prijs betalen, dat weet ieder staatsman en ieder revolutionair. — En dus, om op jouw vraag te komen, vind ik die kring van jullie, dat romantische sla-maar-raak-zootje, een belachelijk minuscuul kinderspel, — en ik persoonlijk neem het Julius hoogst kwalijk dat hij een dergelijke éénpersoonsaardigheid is begonnen.’

‘Julius is niet zo’n communist als jij,’ zegt Daniël. Hij zit alweer op het wrakke krukje en voelt zich duizelig, de laatste woorden van Ladislaus hebben hem vervuld met een koude neerslachtigheid, te killer omdat hij de onweerlegbaarheid van ieder woord hoort, nog terwijl Ladislaus zijn nadrukkelijk oordeel spreekt.

Ladislaus heft een hand. ‘Halt vriendje, Julius is óók een communist. Wij zijn geen sectariërs, jongeman, -net als in de Roomse Kerk is er, psychologisch gezien, ook bij ons voor iedereen plaats. Percentsgewijze komen er in Rusland waarschijnlijk evenveel stoute en brave jongens voor als overal in de wereld, - maar het is een ander soort stoutheid en braafheid dan in Bombay of Parijs. In Moskou zou Julius om zijn individualistisch avontuur vandaag nog naar de GPOE 154