Het Joodje

226

righeid — niets meer leefde in hem werkelijk en sterk dan de gedachtenis aan haar, het verlangen, het smachten, het hongeren naar haar. Dien dag had hij bij zijn thuiskomst een brief gevonden, die van zijn heftigst haken, zijn teederst droomen nogmaals de toekomstige vervulling beloofde —, maar die hem tevens aanspoorde het schóól jongensleven, zijn familie, het dorp vaarwel te zeggen —, hij was, zij voelde het, tot iets groots, tot iets oorspronkelijks geboren —, hij moest den sprong in het donker wagen. Hij kon ook niet, schreef ze, en hij beaamde het ten volle, haar familie blijven bezoeken, na wat tusschen hen beiden was vastgesteld, dat gaf onzuivere toestanden, kans op ontdekking en tegenwerking —, en ook uit zijn eigen gezin diende hij weg te gaan: hun briefwisseling moest vrij zijn, hun ontmoetingen onbelemmerd,

Geen gedachte aan tegenwerping was in hem opgekomen: integendeel, hij wilde niets liever dan los zijn van de enge verhoudingen thuis, het miezerig zorgen en zeuren dat geen plaats voor hooger leven liet, de kleffe vrijage van Bekkie en Sam ,de slinksche verwijten om Juutje —, weg uit die bedompte atmosfeer, waarin alleen al het denken aan Enny haar onwaardig scheen, Hij wilde haar gedachtenis in zuivere, onbevlekte eenzaamheid bezitten, hij wilde, op haar wachtend, gebrek lijden, leven onder de dakpannen —, alleen maar niet daar, waar alles armhartig en benepen was en waar hij voortdurend in de daden en woorden der anderen de grove weerspiege