Sterrekinderen

zijn de groenen ergens boos om, - maar niemand weet, waarom ze boos zijn, - en dan is er straf. Laat in de middag, komen de werkers dan naar hun barak, moe en hongerig, en als vader dan gegeten heeft, kan er heus geen verhaal meer op overschieten, en geen schoot ook.

Als het mooi weer is, en ze anders de zondagmiddag gebruikt zouden hebben om over het kleine of het grote appelveld te wandelen aan vaders en moeders hand, met het kleintje in het klapkarretje, of om tegen de berm van een barak in de zon te zitten, dan is er meestal een andere straf. De werkers komen gewoon op tijd naar huis, maar onder het eten wordt de boodschap rondgezegd, dat ze op de door-de-weekse tijd middagwerk-appel hebben en dus gauw klaar moeten zijn met eten, anders komen ze te laat op appel. Meestal gaan ze dan niet naar het werk terug, maar ze hebben straf-exerceren: urenlang lopen en staan en knielen en looppas doen, en als ze moe worden, doen ze het niet goed genoeg, en dan moeten ze nog weer veel langer exerceren, om het beter te leren. Als er een paar te laat op het middag-appel zijn gekomen, krijgen die paar extra straf, maar allemaal moeten ze er langer om blijven. Daarom kijken alle werkers zo kwaad naar de laatkomers, omdat ze er allemaal straf voor krijgen. Ja, en als die lange uren dan zijn afgelopen, - dan gebeurt er niets prettigs meer. Vader gaat dan meestal naar zijn eigen barak, op bed liggen. Samen met moeder brengen ze hem dan zijn stuk taart en een kroesje koffie, en hij bedankt ze wel erg lief, maar hij kan niet eens meer tegen ze lachen.

Wat raar eigenlijk, dat je straf kunt krijgen als je niets gedaan hebt! Zo zijn vader en moeder niet; die geven haast nooit straf, en als ze straf geven, nou, dan heb je héél wat gedaan!

Maar het komt, doordat de groenen altijd kwaad op je zijn. Ze houden niet van Joden; telkens, als ze je ster zien, denken ze er weer aan, dat je een Jood bent. En hier zijn zovéél sterren en zovéél Joden. Dat maakt ze kwaad, en dan geven ze je straf. Maar je kunt het toch niet hèlpen, dat je een Jood bent? En dat je een ster draagt? Dat moet je juist.

Het is erg jammer. En het is erg moeilijk te begrijpen. Later misschien .. .

179