Adios companeros!

terugkwam waren er vrienden om mij te begroeten, nooit was er tijd. Miranda nam mij mee om een oud Arabisch kerkhof te bezoeken, om te gaan zwemmen aan het strand, sprak over algemeenheden, de knellende banden van het burgerlijk huwelijk, de problemen van de opvoeding in het kapitalisme. Langs haar neus weg vroeg ze waarom ik niet meer wilde deelnemen aan het Wereldsecretariaat. Ik antwoordde dat ik er, zonder Martin, de speelbal zou zijn van het trio. Ze hadden mijn aanwezigheid nodig om het quorum te bereiken dat hun beslissingen mogelijk maakte, hoe ik ook zou stemmen. 'Je moet erbij zijn om voor ons standpunt te vechten,' merkte Miranda op. 'Dan is Martin heel anders,' voegde zij er terloops aan toe. Even was ik verbouwereerd, maar gerustgesteld toen zij vroeg: 'Wat zou je moeten verdienen als we hier werk voor je zoeken? Wat verdien je op het ogenblik?' Ik noemde het bedrag, dat-het was 1962 - niet al te hoog was, maar voegde er stotterend aan toe: 'Er zijn ook de sociale lasten, de kinderbijslag bij voorbeeld, en dat is een kwart van mijn inkomen.'

'Daar wijs je toch wel op,' had Bep mij aangemaand voor mijn vertrek, niet uit geldzucht, maar omdat zij wanhopig was, omdat ik weer wilde vertrekken. Als Miranda nu maar niet dacht dat ik een geldwolf was. Als Miranda er nu maar van overtuigd bleef, dat ik de revolutie wilde dienen. Maar Bep kon deze keer niet naar mijn werk stappen om eens per maand vierhonderd gulden te lenen, zoals tijdens de gevangenschap, geld dat mij werd geschonken na de invrijheidstelling.

Intussen bleef jij onbereikbaar, Martin, drie, vier dagen, totdat ik mij heilig voornam: morgen pak ik mijn spulletjes bij elkaar en vertrek zonder een woord. Dat moeten jullie hebben gevoeld, want ineens was er tijd voor het gesprek.

'Weet je dat de familie van Miranda niet meer met mij wil praten vanwege onze arrestatie,' zei je, en ik voelde me erdoor uit het veld geslagen. 'Zou Martin weten hoe het

201