Adios companeros!

'Nog acht maanden?'

'Minstens. De rechter-commissaris taxeert je straf en laat je meestal in voorarrest tot je tijd rond is.'

Maart? Dat is voor ons niet ongunstig. Dan is er misschien vrede in Algerije en krijgen wij niet zo'n zware douw.

'Als het te lang gaat duren kun je altijd vluchten,' zegt hij geruststellend. 'Je kunt de tralies met een laken verbinden en ze met een stok naar elkaar toe buigen.'

Maar hij is niet van plan er van door te gaan. Hij werkt in de bibliotheek, wil voor mij wel een goed woordje doen, een ander gaat er volgende week weg.

Voor ik iets kan vragen wordt de deur van de luchtplaats geopend, en een bewaarder roept: 'Sal Santen, komen. Je moet mee met de recherche.'

'Nog steeds de martelaar zeker?' zegt commissaris Boer-slag en kijkt mij met half toegeknepen ogen aan. 'Ik wou maar dat ik wist wat er in die hersens van jou omging. Ze zullen wel razend snel werken nu je hier zit,' en tegelijkertijd beweegt hij haastig zijn gestrekte vingers tegen zijn voorhoofd heen en weer. 'Maar één ding begrijp ik niet: hoe hebben ze jou zulk werk kunnen laten doen? Daar ben je helemaal niet geschikt voor. Je denkt natuurlijk: nu wil hij me uit mijn tent lokken, maar je zult gauw genoeg ontdekken dat het niet veel zin heeft te blijven zwijgen. Er is in de eerste plaats de verklaring van Uitenboogaard. Die liegt er niet om.'

'Het is Dichtung und Wahrheit,' antwoord ik, 'meer niet.'

'Wat is dan de waarheid?'

'Die zoekt u zelf maar uit, ik ben niet bij de politie en heb daar ook nooit behoefte aan gehad.'

Met een schok gaat de commissaris recht op zijn stoel zitten en bijt mij toe: 'Ik zou als ik jou was een toontje lager zingen, anders kun je er nog wel eens berouw van krijgen.'

164