Hun lach klinkt van zo ver ...

huis kon afleggen, maar in onze familie zijn altijd een paar taaien geweest.

En aan de andere kant van de gracht, tegenover de tuin van de oude mannetjes en vrouwtjes stonden de Joodse schooltjes van Elte en van Norden. Elte was voor de echte rijke mensen, Norden voor de mensen, die graag een goede indruk maakten. Juffrouw van Praag leerde me met een mannenstem het aleph-beth-gimmel-alfabet en Hebreeuwse gebeden. Ze kon prachtig vertellen van Mozes, die alleen maar zijn arm omhoog hoefde te steken en dan vielen de vijanden van Israël als aren voor de maaier, maar als hij, moe geworden, zijn arm liet zakken, verloor Israël. De gestrekte arm en Israël, motief voor een tragedie, die vijftig eeuwen overbrugt. Meneer Norden was een vriendelijke man met mooi kastanjebruin krullend haar. Met zijn zoontje les speelden alle kinderen van 't schooltje. De jongen kwam later bij de Marine van Israël. Hij was een der helden die duizenden illegale immigranten in Het Land smokkelden. Hij sneuvelde in de strijd.

Kijk, en dat huis daar was het eerste huis, dat de Joodse Invalide verlootte om aan geld te komen voor de glazenkast van mijnheer Gans op het Weesperplein. De hele buurt kocht lootjes. Iedereen fantaseerde hardop wat hij met het huis zou doen.

Daar is het Jonas Daniël Meyerplein met de Grote Sjoel en de Nije Sjoel en de Obbene Sjoel, synagoges, die nu tot wrakken zijn vervallen. De kinderen van de buurt vertelden elkander de sage van de lepe Jonas Daniël Meyer, die slimmer was dan alle andere mensen bij elkaar. De ingang van de grote Synagoge mocht niet te dicht bij de rooilijn komen. Waarom niet? Daar-

187