Daar zaten wij, impressies over 'Londen '40-'45'

ken dan natuurlijk. Merkwaardig, ik bespeur een vermindering van de afstand tussen de kelder van het dienstpersoneel en die van de deftige bewoners. Iemand heeft ontdekt dat er bij de achterste kelder een buis van de waterleiding ligt. Als die pijp getroffen wordt, loopt de achterste kelder vol. Het personeel heeft de keus: dood door een bom, of dood door verdrinking. Dat is een onhoudbare toestand. Een paar mensen, die krachtens hun sociale positie in de achterste kelder thuishoren, zijn eenvoudigweg naar de voorkelder verhuisd.

Johnny heeft me de juffrouw gewezen die gezegd heeft:

‘ ’t Ergste van zo’n oorlog is, dat je met je personeel in één kelder moet schuilen’. Haar dienstbode slaapt nu naast haar op een matras. Ze liggen er, als twee engeltjes. Oorlogen zijn de locomotief der sociale gerechtigheid (vrij naar Marx).

In de avondkrant (‘Evening News’) staat vandaag een dwaas verhaal. Maar het is waar gebeurd.

In Jermyn Street, dat is achter Piccadilly, woont een oude gepensioneerde majoor. Bij een van de bombardementen van de laatste dagen is er een klein kaliber bom op zijn huis terechtgekomen. Klein kaliber, dat zijn nog altijd dingetjes van een goede veertig kilo. Dat bommetje ging recht door zijn dak heen en door de vloer van de bovenste verdieping. In zijn huiskamer bleef het liggen. Het is niet ontploft. De gepensioneerde majoor heeft daarop een deken gepakt. Hij heeft de bom in die deken gewikkeld. Het hele geval nam hij in zijn armen. De straat op. Naar Piccadilly. Daar is hij, nog altijd met de bom in een deken, op een autobus gestapt. Heeft zich naar een van de Theemsbruggen laten rijden. Is daar uitgestapt, en daarop heeft hij de bom over de brugleuning in het water gezwiept. Klaar was Kees. Heldhaftig. Jawel, maar de politie heeft die majoor in zijn kuif gepikt. Hij krijgt een zware straf, wegens het in gevaar brengen van mensenlevens. Ik vraag Johnny: ‘Wat had hij dan moeten doen?’

‘Mij laten roepen’, antwoordt Johnny.

‘Wat had jij dan gedaan?’ vraag ik weer.

Hij zegt: ‘Ik zou de bom over de leuning van de brug in de Theems hebben gegooid. Waar gaat het heen, als iedereen op zijn eigen houtje met bommen kan gaan knoeien?’

Niemand denkt nog aan slapen. Shelter-leven is gezond voor mensen die gewend zijn laat naar bed te gaan. Menselijke nachtuilen. De exploitant van het café in ons flatgebouw gaat rond met een grote schaal vol sandwiches. Wie wat wil drinken, kan bestellen. Hij schrijft het op de rekening. Een van de bridge-geweldenaars is een klein kereltje; hij drijft een zaak in

73