Amsterdam, die groote stad

stichtte later een nieuwe Nederlandsche Opera. Nadat ook zij was verdwenen, waagde G. H. Koopman een poging en hield het op zijn beurt eenige jaren vol. Gedurende eenigen tijd kenden wij het Amsterdamsch Lyrisch Tooneel, onder leiding van Peter Raabe, in het Paleis voor Volksvlijt. Daarna verscheen een opera-onderneming, wier naam een soort van woordspeling was: De Co-opera-tie; zij stond onder leiding van Albert van Raalte, handhaafde zich eenige jaren en ging toen den weg van al hare voorgangsters, dien naar den ondergang. Vóór weinige jaren ondernam de dirigent Paul Pella, eenmaal leider van de opera te Aken, cloch verjaagd omdat hij geen „ariër” is, een poging tot het vormen van een opera-gezelschap; het kon het niet verder brengen dan drie of vier voorstellingen. Alzoo bezit sedert vele jaren Amsterdam geen opera-gezelschap meer — een leemte, waarin niet zal kunnen voorzien worden, indien niet, evenals in Duitschland, Frankrijk en Oostenrijk, in zekere mate ook in België, van overheidswege aanzienlijke subsidies worden toegekend. Er is geen reden waarom dit achterwege zou blijven. Het Rijk kent verschillende orkesten belangrijke subsidies toe. Provinciale en Gemeentebesturen doen hetzelfde. Waarom zou men dan niet door subsidies althans één goed opera-gezelschap in stand houden? Zonder opera is het muziekleven des lands onvolledig en het laag neerzien van sommige muziek-sybarieten op de opera, is ergerlijke dwaasheid en snobisme.

Amsterdam is echter niet geheel van opera-genot verstoken. Een aantal jaren geleden stichtte M. de Hond, een Hagenaar, die zich, daar hem een Italiaansche ridderorde was toegekend, naar Italiaansch gebruik Cav. M. de Hond noemde (cav. = cavaliere = ridder), een Italiaansche Opera, die ook na zijn dood gehandhaafd bleef. Zij geeft eiken winter gedurende eenige maanden een reeks voorstellingen, waarvan vele te Amsterdam, en heeft gewoonlijk veel succes.

Maar er is nog een andere instelling, die althans eenigermate in de behoefte aan opera’s voorziet: de Wagner-Vereeniging. Zij werd ongeveer een halve eeuw geleden gesticht op initiatief van Mr. Henri Viotta en van de Duitsch-Nederlandsche heeren Bunge, vader en zoon, met het doel de toen hier vrijwel onbekende en ook onbegrepen werken van Richard Wagner te doen kennen en waardeeren.

Aanvankelijk bepaalde de Wagner-Vereeniging zich tot de uitvoering van fragmenten van Wagners muziekdrama’s in concertvorm. Haar koor bracht, onder den naam Zangvereeniging Excelsior, bijzondere en hier weinig bekende werken, als Berlioz’ La Damnation de Faust en Requiem, Wagners Liebesmahl der Apostel enz. ten gehoore, doch werd na een bestaan

184