Henri van de overkant

een kring die hij dan netjes onderverdeelde in partjes, het werd een wiel met spaken. Henri keek toe, telkens kwam een woord naar zijn lippen dat er toch niet overheen wilde. Maar toen oom Eli plotseling met een ongeduldig stootje de stok plantte in het midden van het rad, zei hij haastig:

‘Oom Eli, wilt u me alstublieft vertellen, waarom pa is hertrouwd?’

De stok trok een zware streep door het wiel, toen sloeg oom Eli zijn twee handen over de gouden knop, leunde zijn oude mannenkinnetje op zijn handen en keek Henri aan. Het was angstig en heerlijk tegelijk, dat oom Eli zo naar hem kijken kon, - heel anders dan anders, - alsof hij geen kind meer was maar gewoon een mens.

‘Je pa is hertrouwd omdat hij het niet laten kon. Hij zal er nog spijt genoeg van hebben.’

‘Maar waarom kon hij het niet laten?’

‘Omdat hij die vrouw niet laten kon.’

‘Moet men dan niet getrouwd zijn oom Eli? Meester Cohen zegt dat het in de Thora staat.’

‘Meester Cohen heeft gelijk, natuurlijk moet men een vrouw hebben, je vader had dadelijk moeten hertrouwen toen hij weduwnaar werd. Maar die tijd is voorbij.’ Het was duidelijk dat oom Eli nog meer ging zeggen. Henri wachtte, de oude man was opnieuw begonnen een figuur te trekken in het grind, nu werd het een vierkant, de stok trok rechte diepe loodlijnen.

‘Je vader is in de veertig en die vrouw is nog geen twintig, hij kon evengoed haar vader zijn als de jouwe. Dat is geen huwelijk, dat is heel wat anders. En haar moeder was een Christin, dus een choppe kan hij nooit krijgen, hij trouwt alleen voor ’t stadhuis, is dat een huwelijk? Wat wordt dat voor een bestaan? Dat kan nooit goed gaan, hoe kan men willen leven met een jong kind dat van God noch Gebod weet! Nu zeg ik nog niet eens iets van de vrouw zelf, - wat weet ik daarvan? - misschien is het een braaf meisje, al heeft ze op de planken gestaan...’

‘Op de planken gestaan?’ vroeg Henri.

‘Zo’n kind!’ zei oom Eli en keek opeens weer met gewone ogen, -‘hij haalt je de woorden uit je mond zonder dat je het wilt. - Afijn, dat heeft zeker zo moeten wezen.’ Hij schudde nog eens nadenkend zijn hoofd, toen ging hij voort:

‘Luister Henri, je bent geen klein kind meer, als je haast bar-mitswe wordt, kun je ook al wat begrijpen. Wat staat er in de Thora? “Eert uw vader en uw moeder” staat er, nietwaar? Daaraan moet je je altijd houden, - men moet zijn vader eren, - is Cham

102