Om de macht

in de gemeente-diensten te weinig perspectief werd geboden, om de door hen daarin opgedane theoretische kennis in den stedenbouw en op andere gebieden, praktisch tot uiting te brengen. Toen dan ook meerdere dezer ambtenaren ontslagen werden of, vóór het daartoe kwam, ontslag namen, stichtte hij, in verschillende steden, bouwmaatschappijen, om hen in staat te stellen, als directeur dezer, hun gaven productief te maken en in hun onderhoud te voorzien.

Zelfs de landbouw wekte zijn innige belangstelling. Hij besteedde groote bedragen, om groote, onvruchtbare terreinen, die voor nieuwe stadswijken bestemd waren, volgens de allernieuwste en kostbare proce-deeën te bemesten; als dan de onteigeningscommissies er, ten bate van de steden-uitbreiding, over kwamen praten, kon hij er slechts noode en tegen schadeloosstellingen die de budgetten ver overtroffen, van af zien, zijn proefnemingen voort te zetten. Echter placht hij een gedeelte der rijkelijk ontvangen gelden te besteden aan liefdadige instellingen en noodlijdende, politieke bladen, hetgeen zijn namen van genereus gever en man van breeden kijk ten goede kwam.

Ten Brakel had den naam Rozenbloed reeds meerder malen gelezen en hooren noemen ,in verband met, door de dragers daarvan verrichte, goede daden. In uren van verlegenheid had hij daarom wel den wensch geuit, eens met vader en zoon in aanraking te mogen komen. Dit verlangen nu, was het, dat hem zijn kennismaking met hen, bij Kaufmann, als een gelukkig toeval deed zien. Aanstonds spande hij zich dan ook met kracht in, den jongen Rozenbloed tot belangstelling voor zijn wetenschappelijke experimenten op te wekken. Voor dat doel voelde hij zich veel meer tot Moritz dan tot den baron aangetrokken. Wat hij namelijk aangaande dezen had vernomen, betreffende zijn sluwheid in zaken, deed hem twijfelen, of zijn beroep op hem ook maar een schijn van succes kon dragen.

Ten Brakels vrijmoedig optreden, dat Kaufmann in andere omstandigheden menigmaal geprikkeld en geërgerd had, kwam hem dezen keer uitstekend gelegen. Nu kon hij, vóór Bouwer er was, nog even ongehinderd met den baron praten.

In de Partij toch werd gefluisterd dat Rozenbloed, hoewel hij een groot aantal aandeelen in het Partijblad had, voor een niet onaanzienlijk bedrag had ingeteekend op de leening voor Bouwers nieuwe krant. Daaromtrent had hij nu gaarne de waarheid geweten, vóór hij met den leider van het Verbond een vaste overeenkomst maakte. Zijn vertrouwen in het speculatief talent van den baron was zóó groot, dat hij zeker meende, Bouwers onderneming gezond en rendabel te mogen achten, indien de sluwe financier er zijn geld in gestoken had. Als de baron oordeelde dat dit verstandig geplaatst was, dan kón dat slechts

312