Om de macht

—    Zoo? vroeg Kaufmann, nu nadenkend, maar wat beteekent dat dan allemaal? Voor een verkiezingsactie is het toch nog te vroeg.

—    Naar mijn inzien beteekent het dat Bouwer, om de Partij in één slag voor te zijn, zijn sterke hand meteen op het heele land legt, antwoordde Wendelaer, met een zekeren droevigen trots in zijn stem. En jammer boven jammer, maar hij heeft het knap overlegd, vlak na zijn overwinning op Van Berghem. Dat is nu de vloek die ons treft, omdat we de arbeiders overal van die onbeteekenende burgermannen als leiders hebben opgedrongen, inplaats van voeling te zoeken met het werkelijk intellect, onder hen en de burgerij. Die fout keert zich nu tégen onszelf. Bouwer zal die domheid niet begaan.

—    Hoe bedoel je dat?

—    Is je dat nu nog niet duidelijk? De gematigde toon van hun redevoeringen is voor mij een aanwijzing dat hij op een fusie zint met een vooruitstrevende burgerlijke partij. Hij zal de arbeiders wel doen inzien dat, aangezien de wereld niet alleen bestaat uit het proletariaat, zij er eerder naar streven moeten, de knapste koppen uit de burgerij als leiders te aanvaarden, dan de lui die overloopen uit geestelijke armoede. Wil je nog méér hooren? vroeg hij, een ander blad voor zich nemend. Wieler heeft, naar het schijnt, Zuid-Holland en Zeeland voor zijn rekening genomen.

—    Ja, dié proleet is natuurlijk ook in het complot! schreeuwde Kaufmann. Hèm heb ik nooit vertrouwd. Die is al van zijn geboorte af gezworen spitsbroeder van Bouwer. Een prachtig span.

Wendelaer haalde de schouders op.

—    Wat geeft dat schelden? Zoolang er een arbeidersbeweging bestaat, zal je met arbeiders rekening moeten houden; je kunt ze niet heelemaal uitschakelen. Ik heb hier een geheim rapport over Wieler. In zes dagen tijd heeft hij heel Den Haag net zoo in districten en secties verdeeld, als Hellinga hier heeft gedaan.

—    Hellinga, die stommerik, die hoorndrager! riep Kaufmann, verwoed. Die moet maar eens worden ingelicht, kijken wat ie dan zegt.

—    Wil je het rapport niet verder hooren? Wieler heeft Kamminga, van den Spoor- en Trambond, als propagandist en leider voor Den Haag en omstreken aangesteld en is zelf naar Rotterdam gegaan. Maar intus-schen heeft hij ook nog gesproken in Leiden, Delft en Gouda.

—    Laat hem toch kletsen, die idioot. Volle zalen zal ie trekken, twee man en een paardekop.

—    Die fout maken alle partij-bestuurders, vanmorgen, zei Wendelaer, wrevelig. Jij en die anderen spreken er over alsof het geen vergaderingen van Bestuurdersbonden, maar van voetbalclubs betreft. Wieler heeft voor de komende dagen nog vergaderingen aangekondigd in Dordrecht, Woerden, Goes, Middelburg en Terneuzen.

212