Om de macht

van den ledenlijst afvoeren, wegens anarchistische of andere ongeoorloofde neigingen. In de laatste jaren was het woord anarchisme uit het gebruik geraakt en werd den lompensorteerder, die zich tegen het absoluut gezag van Boutelje verzette, öf zelfs maar zinspeelde op een wettigen vorm van verzet, door middel van het stembiljet, er van beschuldigd communist te zijn. Die aantijging beteekende in haar gevolgen evenveel als een vogelvrijverklaring.

De Lompensorteerdersbond had namelijk een wettige overeenkomst met de Lompenpatroonsbond, dat deze niet zou dulden, dat een zijner leden lompen liet sorteeren, door lompensorteerders, die niet lid waren van den Lompensorteerdersbond. Ontslag als lid van dien bond beteekende dus voor een werkman, dat hij geen kans had werk te vinden en dus niet meer voor zijn onderhoud kon zorgen. Afdanking uit den bond stond gelijk met eeuwigdurende werkeloosheid. Deze overeenkomst was schijnbaar gemaakt, om ongeorganiseerden te noodzaken hun deel bij te dragen in het huishouden van den bond. Maar feitelijk leidde zij tot een algeheele onderwerping van tien duizend lompensorteerders, aan de nukken en grillen van hun onafzetbaar bestuur.

De lompensorteerders hadden ook rechten, in hun bond, en die waren uitvoerig omschreven in hun wet, die bestond uit statuten en verschillende reglementen. Die wetten bevatten, evenals en strenger dan het Burgerlijk Wetboek, berispingen, boeten en straffen op alle kleine vergrijpen, vergissingen en ongehoorzaamheden, jegens den bond en zijn bestuur, welke door de lompensorteerders tezamen werden aangeduid irt en dóór den naam: Barend Boutelje. Deze was de bond en de bond was hij.

Door dit geraffineerd systeem van intimidatie, was het Boutelje gelukt, zich feitelijk als onschendbaar te doen erkennen, door de tienduizend leden van den bond, die, ofschoon en doordat zij hem een weelderig bestaan waarborgden, inderdaad zijn onderdanen waren. En evenals in de Partij Breebaart en zijn bovenste twintig het deden voorkomen, of elke oppositie tegen hun gezag, een aanranding der rechten van het Proletariaat was, had Boutelje nu al twee generaties van duizenden lompensorteerders gesuggereerd, dat miskenning van zijn onschendbaarheid, verraad was aan de idealen van den Lompensorteerdersbond. In werkelijkkheid was hij véél machtiger dan de Dikke en zijn twintig. Dezen toch werden in den Gemeenteraad en de Kamers en daar buiten, in de pers, gecontroleerd en becritiseerd, door mee- en tegenstanders; daar was jegens den voorzitter van de lompensorteerders geen sprake van. Boutelje was zelfs machtiger dan de meest-tyrannieke autocraat, wijl deze nog altijd de publieke opinie te duchten had. De publieke opinie van en in den Lompensorteerdersbond echter, uitte zich uitsluitend in de eigen week- en maandbladen en die stonden, evenals alle machts-organen van den bond, onder het monopool gezag van Boutelje. En hij

*77

12