ders, of loop je zoo ver mee? Als je geen afspraak hebt, drink dan bij ons.
— Mijn.... aanstaande is thuis, moeder wacht op me met de koffie, antwoordde Max, onzeker. Maar ik vind het heel attent van je.
— Goed, kom dan een ander keer, met je meisje. Mijn vrouw zou het heel prettig vinden. Eet ze.
— Dat was het antwoord, op je vraag hoè ik het bedoelde, zei Bou-mer, toen de deur dicht was. Bogaerts staat onder invloed van den dikken Breebaart, öf hij is hem geld schuldig. Misschien heeft ook wel mevrouw Elly de hand er in. Je zult wel heel gauw een of andere uit-noodiging ontvangen, om met ze mee te doen.
— Het is toch heusch allemaal latijn voor me, verzekerde Max. Vergeet niet, dat ik twee maanden lang in het buitenland ben geweest.
— Maar je ontving toch je correspondentie en je leest toch het Dagblad. O, jij óók niet? viel hij lachend uit. Het is opmerkelijk, hoe wéinig partijgenooten belang in dat vod stellen. En er zit pas weer een millioen van de arbeiders in. Nou, luister nu eens even. Van Berghem is er uit, dat weet je natuurlijk. Onder zijn leiding kwam het Vakverbond al meer en méér onder voogdij van de Partij te staan. De Vakbeweging werd steeds méér een motor, die den wagen van de politieke heeren moest voortdrijven. Dat moest uit zijn en daarom hebben de arbeiders mij tot hun leider gekozen. Als de Partij zich ten doel stelt, mislukte burgerlijke leegloopers en leegloopsters, die er voor betalen kunnen, naar de Raden en de Kamers te sturen, dan is het de tijd voor de Vakbeweging, om haar strijd alléén te voeren. Het handjeplak spelen tusschen het Verbond en de Partij is dus achter den rug. Daarom maak ik je attent op het spelletje van Bogaerts, dien ik net zoo lang zijn gang laat gaan, tot ie vast loopt. Of je bent voor de Arbeidersbeweging, dat is het Vakverbond, öf voor de politiekers in de Partij. De tegenstelling is voor mij: Arbeiders en Burgerlijken, Arbeid en Theorie, werken en baantjes-zoeken. Kies dus.
— Dus, als ik beambte aan het Verbond blijf, moet ik dan voor mijn lidmaatschap van de Partij bedanken?
— Nee, en óók niet voor het lidmaatschap van je kegelclub, of voet-balvereeniging of rederijkerskamer. Je persoonlijke liefhebberijen, in je vrijen tijd, gaan het Verbond niéts aan. Maar, betaald worden door de arbeiders en werken voor den grootheidswaan van een Breebaart, een Kaufmann, een freule Van Maasdam tot Hoogheveen, dat is voortaan uitgesloten. Ik ben zelf lid van de Partij, die ik zie als propagandiste voor socialistische ideeën; maar, de zakelijke Arbeidersbeweging, is ons Verbond en niéts anders.
Hij sloeg met zijn vervaarlijke vuist op tafel.
Wij hebben de honderdduizenden arbeiders vereenigd en we laten ze niet langer als stemapparaat gebruiken dóór en vóór de snobs, die van
102