Plattelandjes

tot Chartres toe de lichamen had doen verstijven, ons doen rillen in dikke jassen en bont, toen we in dunne blouses dwaalden door het park van Chenonceaux, waar de witte hoornbloemen als prachtige sterren fonkelden hoog in het hoge gras - toen meldden ons brieven van thuis, dat ook hier zich het weer ten goede had gewend... En we doorsneden de breedte tussen Loire en Seine in een dag en nog was alles lieflijkheid... maar uit Rouen vertrokken wij in een koude noordwestenwind, en regen, tot Abbeville toe... En zo viel de terugslag van het weer te zamen met de terugkeer naar het noorden, en met het terugzien van de oorlogshel - want NoordFrankrijk is nog steeds een oorlogshel - en het scheen, door dat toeval, als lieten we daar achter ons aan de zonnige, blonde Loire, aan de snelle Cher, aan de zilvertintelende Indre, een Beloofd Land, nergens dan daar, en het leek ineens zo veel verder, zo onherroepelijk ver weg... Want overal hing daar gouden regen over de grijze stenen muren van oude lusttuinen heen, de witte en paarse seringen-trossen tot bollen gezwollen van bloemenoverdaad... aan de kastanjebomen op het voorplein van het kasteel te Blois, rode en witte bloemen niet te tellen... maar in het noorden, bij de Franse douane, daar riepen de heren ons, verkleumde vrouwslui, uit de auto vandaan, opdat we ons even aan het kacheltje dat daar lustig te branden stond, warmen zouden... In Brussel, dan in Antwerpen, klachten over de kou, en met ons, vreugde over het zondagszonnetje, waarin we toen weer huis-toe keerden... En nu alles kleiner te zien worden... nu de lente te zien terugwijken van haar eind tot haar begin, in een wonderlijke omgekeerdheid... afstanden - als van Gorcum naar Utrecht - die we ons voorheen als 'flinke einden' dachten, te zien samenkrimpen tot promenade-eindjes, door de vergelijking met dat zoveel grotere, maar zoveel schaarser bevolkte land, waar de auto een snelheid kan ontwikkelen, hier niet denkbaar, hier nauwelijks toelaatbaar, en de lente in haar eerste stadium. .. En eindelijk weer het na-bekende, en eindelijk weer thuis...

De kinderen, in hun brieven, hadden reeds van de opnieuw ont

83!