Plattelandjes

verheerlijking van lievelingsauteurs, lievelingscomponisten, een schuchtere uitwisseling van gevoelens en nu was Hedwig weer weg en waarschijnlijk nimmer zouden we haar terugzien. En zo, en zo... zong de klacht in het troebele regenlicht van die laatste middag... en zo ging het nu maar altijd door. Mensen ontmoetten elkaar, voelden elkander aan, blikten in elkanders ogen... dan ineens, moest die draad weer breken en... never more...

Zo vreemd, wreed, beklemmend mysterieus.

Al luisterend rezen beelden, stegen gezichten uit mijn eigen zoveel langer leven in mij op, heugenissen aan kort en snel, dikwijls fel en diep contact, dadelijk daarop en voor altijd verbroken. En in dat troebele middaglicht, het geschonden huis vervuld van bonkend geweld en van stuivend stof, mijzelf als verdreven bij onze pakken, deelde zich de droefenis aan mij mede. Ja, het was wel alles heel troosteloos, beklemmend mysterieus, dit komen en gaan, naar elkaar en van elkaar, in snellende treinen, dit even elkander raken en weer voor altijd weg...

Hoe kwam het, dat ik toen die avond in mijn bed, plotseling beter wist, plotseling klaarder zag, helderder begreep?

O, eeuwige - en noodwendige! — bron van kwelling en van misbegrip, o eeuwige dwaling van het ik-gevoel!

Nog een week en we zullen het water hier niet meer drinken, het klare water dat onder de hoge bomen uit de aarde welt, en we zullen de lucht hier niet meer ademen. Maar thuis vinden we ook water en thuis vinden we ook lucht en het is hetzelfde water en dezelfde lucht over de hele aarde. Wat doet het dan ertoe of we hier of ginds contact hebben met Water en met Lucht, hier of ginds ons aan hen laven, hier of ginds onze eeuwige nood stillen naar Water en naar Lucht?

Ja, wel lijden we pijnlijk door de dwalingen van het ik-gevoel. Water en Lucht zijn over de ganse aarde met hun onveranderlijke eigenschappen, verkwikkend, onmisbaar. Is Mens en wat van hem emaneert, óók onmisbaar, zo niet steeds verkwikkend. Wel onmis-

144.