Plattelandjes

onverwoestbaar bij als wat ongemerkt, bijkans onbewust de open poorten der ontvankelijke jeugdziel binnenstroomde. Tot die ontvankelijkheid is onbevangenheid - 'belangeloosheid' zegt Schopenhauer - een onmisbaar vereiste, vandaar dan ook, dat de jeugdherinneringen van vóór de puberteitsjaren het sterkst, het rijkst, het wonderlijk-heerlijkst zijn. Dan kiemen, met ontwakende onrust, ook eerzucht, ook ijdelheid, ook zorg voor de toekomst, dan is het uit met de argeloosheid en onbevangenheid, wier loon de stralende herinnering is.

Het kind, dolend langs de dijken, dromend over het water, turend in de geheimzinnige zwartzilveren wemelingen tussen het riet aan zijn voeten, waar het schuim tot dikke gele klodders ligt saam-geklotst en siddert bij het speelse smakken van zijn schoen in de natte modder, het kind wordt van zijn impressies niets gewaar. Later, na jaren, na tientallen jaren, wordt zich de mens van hun diepte en kracht bewust!

Het hoort de boot... de boot 'fluit', de boot gaat weg. Welke is het, wie is het? De zwarte balkenboot? Die gaat naar het noorden, die gaat het donker tegemoet. De grote, grijze kolos, eindelijk ontlast van zijn onuitputtelijke buik vol rijst? Die gaat naar het zuiden, die gaat licht en hitte tegemoet. Met hem verdwijnen de bruine mannetjes, het fel-fascinerende, het geweldig-impressionerende, het vreemde, uitheemse in het nuchtere zomerstedeke.

Onder de hoge, groene bomen liepen ze, in de schaduw, over de dijk en hun blote voeten klapten in het gaan en de kinderen drongen om hen heen en vingen van tussen hun lachende lippen, hun blinkende tanden de klanken van de vreemde taal, geen Duits en geen Engels en geen Noors, maar een taal als van een andere wereld...

Het dooit, en in de schaduw lijkt de sneeuw blauwig kil. Het drupt uit de goten. In het smalle 'steegje' - de wijde snijding tussen twee huizen, waar de regenbak is met zijn rond deksel dat, opgelicht, in het duistere diep een bleekblauw hemeloog ontbloot - in het steegje staat het kind en kijkt en luistert en denkt en weet niet

¹2.8