De verlatene

scheid. Hij spotte niet en iedereen mocht weten dat hij een Jood was.

En Pim en Max mochten kletsen van heiligschennis en aantasting-der-natuur — zij, die met hun heele wijze van leven de natuur dagenlijks hoonden! Jozef voelde het heel goed: niets dan de weerzin tegen het Joodsche, tegen het Jodendom, waartoe ze huns ondanks met lijf en ziel behoorden, dreef ze die dikke, onbegrepen, ongemeene woorden naar den mond. Als het besnijden of een andere ״barbaarsche zede" maar een wereldsche mode was geweest, dan zou je ze hebben gezien! Doch al wat ze zeiden, het deerde hem niet, ze bemoeiden zich immers met wat hun niet belangde; maar wat Rebecca, wat haar ouders zeiden, dat lei zwaarder gewicht in de schaal.

En Rebecca, al den tijd van haar zwangerschap gemelijk en knorrig, gauw tot huilbuien geneigd, wou van een besnijdenis niets hooren. Haar kind zou niet gepijnigd worden. Ook haar vader, de koekebakker, een kalm en vreedzaam man, die in z'n dertigjarig winkeliers-bestaan 't wel geleerd had, niemand aanstoot te geven en met iedereen in vreê te leven, zei ditmaal als z'n besliste meening, dat Jozef natuurlijk zou kunnen doen met z'n eigen kind, zooals hij verkoos, maar dat hij het overdreven vond, in zoo een gewichtige zaak te handelen louter uit ״oggenebbiesj" met een ouden vader. Op die manier kregen de koppigen, de heerschzuchtige dwarsdrijvers, altijd en overal maar hun zin. Hij, als liberale Jood — en even goeie vrinden overigens — zou in geen geval aanzitten aan een besnijdenismaal.

Dan zuchtte Jozef maar weer en moest vader Kapper gelijkgeven. En Rebecca, die moe, ineens erg verouwelijkt, met bleeke, ingetrokken wangen lag uitgestrekt op de canapé, begon te schreien, zoodat haar moeder — nu de tijd schielijk naderde den halven dag over den vloer — Jozef verwijtend aan-

'255