Tirtsa

17 HOE HET VERDER GING

Er zijn heel wat jaren verlopen sinds het groepje jonge mensen, waar Tirtsa één van was, de kibboets Ramat Atid stichtte, daar boven in de bergen van Naphtali. Negen jaar, — dat is een hele tijd, waarin veel kan gebeuren in het leven van een enkel mensenkind, in het leven van een nauw verbonden groep, in het leven van een volk, in het leven van de mensheid.

Er is maar weinig rust en vrede geweest voor de mensheid in die negen jaar. Als grommende honden zaten de machten tegenover elkaar, honden die elkaar de blikkerende tanden laten zien en die van binnen eigenlijk doodsbang zijn voor wat de ander zal doen. De mensen zélf, ieder apart, die wilden wel vrede; die wilden een dak boven het hoofd van hun gezin, en aarde om voedsel voort te brengen, en een lach en een lied na het werk.

De mensen zélf van de Arabische volkeren rondom Israël, die zullen ook wel vrede gewild hebben, — maar daar werd hun niet naar gevraagd. De machten rondom Israël, die niet konden vergeten hoe het kleine, pasgeboren land had standgehouden toen zij het met z'n allen aanvielen, probeerden nóg en wéér de jonge staat het leven onmogelijk te maken, het van de landkaart weg te vegen. Geen middel was daartoe te wreed; misschien zou het lukken door een blokkade, die handel en verkeer onmogelijk maakte, — misschien door niet-aflatende insluipingen van beroepsmoordenaars, die de grensstreken te gevaarlijk zouden maken om het werk voort te zetten en die de nachten van grensbewoners (en het smalle, lange Israël is immers énkel grens!) slapeloos zouden houden, — misschien.... Maar al die misschiens werkten niet uit, dat het opbouwwerk in Israël ook maar voor één ogenblik gestaakt werd: men begroef en beweende gevallenen, men herstelde aangebrachte schade, en men ging verder, verder met bouwen, met kibboetsiem stichten, met immigranten opnemen, met kinderen krijgen en opvoeden, — met leven.

Er kwam een punt, waarop het niet mogelijk was, langer passief af te wachten wanneer de omliggende staten, aangevoerd door

163