Napoleons laatste levensjaren

NAPOLEONS LAATSTE LEVENSJAREN

vriendschappelijk en vriendelijk in zijn oor, gaf hem een tikje op zijn wang, sprak hem met de kinderlijke naams-verkleinin-gen van „Gorgo”, „Gorgotto”, „mon fils Gorgo” aan, stelde hem omtrent zijn toekomst gerust en beloofde voor hem te zullen zorgen. Maar den volgenden dag was het weer hetzelfde en de scènes begonnen weer. Niettegenstaande zijn toewijding, waarvan Gourgaud hoog opgaf, maakte hij misbruik van de goedheid van Napoleon, die de leden van zijn gevolg altijd een groote vrijheid van spreken had veroorloofd, door op alles te fitten wat deze zeide, hem in alles tegen te spreken op een toon, die naarmate de Keizer zich kalmer, rustiger en verzoenender optrad, des te insolenter, meer geprikkeld en onbehoorlijker werd.

De meeste dier klachten vonden hun oorsprong in de absurde opvatting van Gourgaud, over de wijze waarop hij door den Keizer behandeld en achteraf gezet werd, meestal in vereeniging met de kwestie der toelage aan zijn moeder, zooals, één voorbeeld uit de velen, Gourgaud die in zijn Journal op den datum van den 22^stcn Juli 1817 heeft opgeteekend: „A midi, 1’Empereur me fait revenir, il s’habille, s’informe de ma santé: Faites-vous frotter comme moi, cela fait du bien. Corvisart assure que c’est excellent. Passés au billard, il me demande si j’ai remis a (sic) la lettre des douze mille francs: „Non, Sire.” Je 1’ai remise au grand maréchal. — II faut la lui reprendre et la donner au docteur qui va en ville et la conflera a .. . Vous êtes un fou. Quelque crise que nous ayons eue ensemble, vous n’avez pas le droit de me refuser ce que je veux faire pour votre mère. D’ailleurs, c’est pour reconnaitre vos services passés, cela ne vous engage a rien. Vous pourrez toujours partir quand vous voudrez; mais ce serait me manquer que de persister dans votre refus. Vous me traitez donc d’égal a égal, vous me croyez donc un simple particulier pour agir ainsi? Vous avez mal entendu mes paroles de 1’autre jour. Je ne vous ai point dit que vous aviez des sentiments intéressés, mais que vos paroles semblent être celles d’un homme intéressé et, certes, vous ne 1’êtes pas. Avec un excellent cceur, des moyens, des talents, vous aimez trop la discussion. Vous cherchez toujours a me contrarier, a me contredire. Quand j’avance quelque chose, vite, vous employez votre logique — et certes vous en avez — et votre adresse a envisager la question sous un point de vue opposé. Vous m’avez causé bien du chagrin du temps de Las Cases. Quel droit aviez-vous de trouver mauvais quejelevisse

Napoleons laatste levensjaren    18