De kortste weg

van voren niet wist dat hij van achteren leefde en uit zijn to-gus pieste, ken je het geintje van..., er kwam geen eind aan hun opmerkingen, er kwam geen eind aan de dagen. Elke minuut aanwezigheid in de schoenmakerij werd een kwelling voor me. Ik begon het stinkeltje te haten. Er uit weg te vluchten, of terug te trappen, dat ging evenwel niet. Het gezin moest bestaan, en waar vond ik ander werk? Bep had een baby gekregen, ons gezinnetje mocht niet in de steek worden gelaten. En zo steeg de spanning allerwegen. Verschrikkelijk werd elke minuut van samenzijn. Snapten ze dan niet dat ik nu eenmaal geen schoenmaker was?

Alleen thuis durfde ik erover te praten, al waagde ik het niet te schelden, want voor Bep was het ook moeilijk, wat had ze eraan als ik zei dat vader me met zijn woorden griefde, dat Maurits was veranderd, dat ze me in de tang namen, kraakten zoals twee voetballers een speler tussen hun schouders nemen. Het was gemeen zo te denken, hield ik mezelf voor, en tenslotte was het mijn eigen schuld met mijn gepruts. Maar waarom moesten ze zo hatelijk tegen me zijn?

'Ze doen het niet om je te pesten,' zei Bep die me bleef aanmoedigen, ondanks alles. 'Het is de arrogantie die alle vaklui hebben. Ze kunnen het niet aanzien dat een ander niet weet wat zij allemaal weten. Onhandigheid betekent voor hen een aanslag op hun vaktrots. Ga niet in op wat ze zeggen. Laat je toch niet jennen. Je zal het heus wel Ieren. Zij hebben het immers ook onder de knie moeten krijgen? We hebben nu de kleine meid. Denk aan haar als het een keertje erg moeilijk is. Je vader is toch ook gek op haar. En Maurits komt tien keer aankeutelen om even naar haar te kijken. Laat je humeur niet bederven. Als je 's avonds thuiskomt is er weer een dag voorbij. Zelf zeg je altijd: elke dag een glaasje is een hemdsmouw in het jaar.' Bep lachte zenuwachtig, als wilde ze me moed inspreken met mijn eigen

148