De kortste weg

van Sientje. Aarzel niet, jongen, ik zal je als een eigen kind verzorgen, het enige wat ik van je verlang is dat je hard meewerkt. Aan luiwammesen heb ik een hekel. Dat weet je moeder. Jij kan de handen uit de mouwen steken, heb ik allang uit alle brieven van je vader en moeder begrepen. Na je brief ben ik meteen naar de consul gestapt. Ze vonden het tiptop, als ik borg voor je wilde staan, en daar heb ik de papers voor ingevuld, die ik bij sluit. Ga daarmee naar het Amerikaanse consulaat, en alles komt in orde.'

Bep en ik lazen de brief toen we de volgende zondag op visite kwamen. Blij waren we ermee, en weemoedig werden we ervan. Straks zou Maurits dus naar Amerika vertrekken. Dan moest vader het zonder hem stellen in de schoenmakerij. Moeder zou hem niet minder missen. En ik? Maurits is mijn beste vriend, dacht ik plotseling.

Hij zei niet veel. De spot stond in zijn ogen. Het was een houding waar ik nooit vat op had gekregen, dan wist je niet of hij het meende of niet en voelde je je een beetje in je hemd staan, alsof hij je niet helemaal au serieux nam. Jaloers was ik er soms op omdat ik altijd ernstig moest zijn ofschoon in mezelf allerlei twijfel woedde over mensen, over toestanden waar ik zelf graag de spot mee dreef en het niet durfde. Die ernst kleefde aan me, zoals je schaduw je vergezelt, omdat ik vooral méé wilde tellen.

Toen zei hij: 'Ik heb er geen aardigheid in om alleen naar Amerika te gaan. Daarom heb ik er met Lex over gesproken, en hij wil met me mee. Er is een brief naar oom André onderweg met het verzoek om ook voor hem borg te staan.'

Er kwam antwoord per omgaande post, omdat oom André nooit ergens gras over liet groeien. Hij schreef alleen: 'Die vriend van Maurits moet maar voor zichzelf zorgen. In Amerika zijn er werkloze timmerlieden genoeg, en ik heb geen zin om daar borg voor te staan.'

Het was duidelijke taal.

140