Er is geen terug
Le Vieux heeft de Wereldpartij eens de top van een omgekeerde piramide genoemd, die de hele druk van deze vijandige klassemaatschappij moet torsen, en als die druk er niet was zouden de massa's veel eerder naar ons toekomen. Daar moet ik tegenwoordig vaak aan denken, en ik herhaal die woorden tegenover Martin en Miranda, terwijl wij aan een tafeltje zitten, buiten op het terras van Moderne. Na alles wat er de laatste tijd is gebeurd klinkt het meer als een lesje dan als een rotsvaste overtuiging, want waar moet het met de Wereldpartij zo naar toe? Als ik arbeider was zou ik het trio, hoe mooi ze het ook kunnen zeggen, nooit als leiders willen hebben, en vormen zij niet de meerderheid in het secretariaat? Martin en ik hebben de sprong gemaakt naar de koloniale revolutie, uit solidariteit, natuurlijk, doch ook om de Wereldpartij uit haar isolement te verlossen. Maar door onze afhankelijkheid van Uten hebben wij het gevoel, in een voertuig te zitten waarvan wij het stuur niet meer in handen hebben en dat zich omlaag schijnt te storten.
En nu komt Martin met deze boodschap: hij wil niet langer secretaris van de Wereldpartij blijven. Wat moet er dan van de beweging terechtkomen? Hij is de enige die het waard is de plaats van le Vieux in te nemen, dat heb ik hem vroeger eens geschreven en nu herinner ik hem eraan. 'Je overdrijft,' antwoordt hij, 'ik weet waar mijn grenzen liggen. Door zijn geweldige autoriteit, als leider van de Octo-
141