Zegepraal

476

moet de schreikramp beheerscht zijn. Schrei daarna weer, lijd, kreun, bloedt, leef, krimp inéén, maar als de beeldingstijd komt, sta in goddelijke kracht, in de volste spanning en laat de ont-zettendste tragiek schreien uit de geschapen zielen zelf, niet uit je eigen ziel.

Dat wil al weer van zelf zeggen dat je eerst zelf met hen meegesnikt hebt, en dat je ziel de goddelijkste hartstochten der menschen levend in-zich zelve kent.

Er zijn er zooveel leege prullen, die al aan de bezinking toe zijn, zonder ooit de groote hartstochten zelfs maar van uit de verste verte gezien te hebben.

Maar nu spreek ik van den bezonkene, wiens ziel zelf 'n geweldige mijn is vol kruid en dynamiet. Die krijgt de zelfheer-schende onbewogenheid door de kracht van zijn eigen natuur.

Je geeft 'n wereld van humor, en onder 't schrijven van al de tafreelen staat je gelaat stroef als of je 'n kwitantie betaalt.

Je geeft 'n wereld van smart en je oogen blijven strak-klaar en scherp-zien.

En van binnen in gebeurt 't wonder, leeft öp dat bezonkene gevoel; je hand zelf richt zich er naar; 't groeit in je. De lijnen spannen zich en alles waarover je geleden en geschreid, gelachen en gepeinsd hebt, komt in z'n eigensten diepsten vorm naar voren, neemt z'n zuivere plaats in je beelding in, zonder door je subjekt door iets gekrenkt te zijn.

Zie, lieve in dat sentiment zal ik alles scheppen. In dat gevóél, dat ik mij door geen sterveling, geen Goethe of Shakespeare zelf zou laten ontnemen !

Ik kom nu tot een ingehoudenheid van gemoedsuitstorting, een in zich zelf geheel besloten epiek, tragiek en lyriek, die toch alles zegt van de aandoeningen, want alleen in die alles-zegging ligt de grootheid van iederen echten arbeid.

Dat bedoelde ik Florence, met m'n objektiveering.