Zegepraal

drie en twintigste hoofdstuk.

Zélf lezen kon ik nog niet, maar wel boeken inkijken met plaatwerk.

Van mijn eigen arbeid huiverde ik. Hoe dichter ik erbij kwam, hoe banger ik werd. Wel had ik goddelijk geluksgevoel, dat mijn werk daar rustig naast me lag, maar de enkele gedachte, dat ik verder zou moéten gaan, maakte me zoo hevig benauwd, dat ik bijna stikte van aandoening. Ik wist, dat ik zou inzinken, me de kracht ontbrak. Dat bewustzijn deed me beven,.

Ik keek nu naar Gothieken, naar Memling, naar Diaz״ Velasquez, Phidias, naar mooie en leelijke reproducties.

Vooral de Christelijke kunst, de Gothieken, 't werk van de Van Eycks, Rogier, Holbein, Van der Weyden, Geertgen.

O, Florence, ik voel hun gebreken. Ik voel, dat lang niet alles, wat hier gegeven wordt, de onsmetbare, zuivere, religieuze emotie is, die zij suggereeren. Ik zie naast de grootste fijnheid van beiteling en boetseering, gloeiend koleriet en diepte van kleur, onbeholpenheid en plompte. Ik zie naast de heerlijkste gracie, vroom als 't kleed van de moeder Gods, stugheid en naïviteit vooral in de Gothieken, gekunstelde en bigotte passie. Maar ze geven me ook de allerdiepste en zeer zuivere ontroeringen van schoonheid.

Er is diep-vrome menschelijkheid in die extase, droomrige fijnheid in die verbijstering, vurige en levensheete overgave van geloofsidealisme in die lijnteederheid.

Er is nooit inniger gevoelstrilling van meedoogen en devote bewogenheid gegaan dan door 'n wezen van Rogier of Memling met hun godsgracelijke bid-handjes. Is daarin, in die handjes,, niet 't teederste en diepste sentiment gegeven van verrukking en aanbidding ?