DE JOODSCHE KOLONISATIE. 145
de kennis uit de boeken in practijk te leeren omzetten.
Zoo houde men ook bij het rekenen en schrijven rekening met de practijk en vrage men geen oplossingen van buitengewoon gecompliceerde vraagstukken, die in het dagelijksch leven nooit voorkomen. Onkosten-bere-keningen voor landbouw-ondernemingen als ook begroo-tingen voor handels- en industriëele ondernemingen moeten de stof leveren voor het rekenonderwijs, waarbij ik het leeren opmaken van een eenvoudige boekhouding eveneens zou willen opgenomen zien, terwijl hierbij admi-nistratiewerk en handelscorrespondentie zich kunnen aansluiten. En waar het onderwijs in de vreemde talen gewenscht blijkt, daar vermijde men de grammaticale finesses, waarmede elders de leerlingen nog steeds geplaagd worden, en die zij toch zoo gauw mogelijk weer vergeten.
Tot hun algemeene ontwikkeling zal voorts bijdragen het lezen, het kennismaken met onze veelomvattende Joodsche litteratuur, met de werken van de groote Joodsche schrijvers uit alle tijden. Een bij uitstek prac-tische opleiding behoeft geenszins een materialistisch karakter te dragen. Het Joodsche gemoed heeft behoefte aan idealen, en de jeugd worde daarmede reeds in haar schooljaren doordrongen. Het Joodsche volks-ideaal zal naar voren treden uit de Joodsche historie, die Volks-en Godsdienst-historie beide omvat, en die haar be-schavenden invloed heeft uitgeoefend door alle eeuwen
IO