lijks, op Maandag en Donderdag openbare rechtszitting zou gehouden worden en verder door de aanstelling van be-kwame, godvruchtige en onpartijdige rechters, van wier ervarenheid in het Mozaïsch recht zij zich vooraf door een streng onderzoek overtuigd hadden. Maar wat zou dit alles baten, zoo het volk zelf geen besef had van recht en billijkheid, zoo het verstoken bleef van de eerste behoefte, om te kunnen leven en handelen naar den geest van het Jodendom, van de kennis van het woord Gods P Het leven moest in al zijne uitingen door dit woord geleid, daarmede in overeenstemming gebracht worden: niet alleen in den tempel of in de bedehuizen, maar ook in het huiselijk en maatschappelijk leven moest de stem Gods doordringen tot de nakomelingen der groote, onsterfelijke aartsvaders, voor wie in den donkeren nacht van een woest ongeloof en be-spottelijk bijgeloof het heldere licht der goddelijke open-baring was opgegaan. De schriftelijke en mondelinge wet (traditie), later op Sinai verkondigd, om Israël te vormen tot een heiligen stam en een koninkrijk van priesters, moest thans het gemeenschappelijk eigendom worden van het ge-heele volk; hare kennis mocht niet langer in het bezit blijven van geletterde priesters en Levieten. Daartoe werden in de eerste plaats op bepaalde tijden afdeelingen voorge-lezen uit de heilige schrift, wier inhoud vooral op Sab-bath en feestdagen nader uiteengezet werd, voldoende stof leverde voor stichtelijke overdenkingen en opwekte tot een heilig en vroom leven. Ook verrezen overal bedehuizen, waarin dagelijks godsdienstoefeningen gehouden werden. Te dien einde hielden zich ook de leden der Kenéseth haggc-dola onledig met het vervaardigen van verschillende gebeden en lofzeggingen. Tevens werden door hen afschriften ge-maakt van Mozes’ wetboek en over de verschillende gemeenten in en buiten Juda verspreid. י) Zoodoende arbeidden Ezra's volgelingen geheel naar den geest van den grooten leeraar, den hersteller des Jodendoms, en ont-leenden dan ook aan hem den naarn van Sopherim. ־) Opdat er geenerlei inbreuk op de Sinaïtische wetten gemaakt zou worden, stelden de Kenéseth haggedola en de Sopherim ver-schillende verordeningen vast, die met den naam van נ om-
') Om deze voor het algemeen toegankelijk te maken, zou men in plaats van het moeielijke en omslachtige He-breeuwsch-Phoenicisch letterschrift het meer eenvoudige Assyrisch kwadraatschrift (3תב אשורי) ingevoerd hebben.
s) סופרים, schriftgeleerden.