Schetsen en vertellingen

GEVLEUGELDE DADEN

(In 1905 verscheen Samuel Falklands roman Gevleugelde daden. Avonturen der eerste Hollandse luchtschipper, verlucht met ‘buiten-gewoon-schone pentekeningen naar de natuur en het leven’ van de hand van de auteur. Gevleugelde daden geeft de wonderbaarlijke geschiedenis van de heer en mevrouw Pieter E. Zwaluw {nieuwe rijken die een fortuintje verwierven in hun slagershandel) en hun dochter Amélie. Mijnheer Zwaluw heeft zich vanuit Amerika een doe-het-zelf-pakket laten toezenden voor het vervaardigen van een toestel om te vliegen. Dat vliegen blijkt mogelijk. Een wonderbaarlijke uitvinding. Zo beschreef Valkland de eerste ervaringen waarvan het huispersoneel Kobus, Chris en Jans onkundig moest blijven.)

Het was een vrij sober instrument, dat je makkelijk kon monteren en waarvan de gebruiksaanwijzing glashelder scheen. Mevrouw zat in Piet’s studeerstoel verbaasd te knikkelen. Amélie hielp de machine saamschroeven.

Langs de rug liep een stang als van ’n fiets, die ’n aluminium-ge-raamte droeg. Benee waren gewone pedalen. Betrapte je die, dan bracht ’n ketting ’n twaalf raderen in beweging en bewogen twaalf zijden vlerken.

Boven het hoofdeind der stang was een parachute voor te sterke zonschijn en regen, mede om daling te temperen. Dan, door een voortreffelijk mechanisme van aluminiumlatten, kon je vóór in het geraamte door een kleine wijzerbeweging de zijden vleugels in verschillende standen brengen om tegen de wind in te laveren. Er was een zelf-werkende olie-toevoer voor de raderen en aangezien de toestel bij goede weersgesteldheid een hefvermogen van éénhonderd vijftig kilo had, een waarlijk voortreffelijk gewicht, bleef er mogelijkheid voor niet overladen-logvette vliegers om aan een haak ballast op te hangen, teneinde het evenwicht absoluut stabiel te maken. Overigens was er, gelijk nauwelijks vermeld behoeft te worden, een mand voor parapluies en wandelstokken en bezaten de zware pedalen een holle ruimte, gelijk in moderne strijkijzers, voor dovekool-verwarming, met het oog op het vriezend jaargetij.

De gehele toestel, sierlijk van voorkomen en bewerking, kon opgevouwen worden in een vierkante nette kist. Bij de stuurstang was

243