rekkend - ‘De gedachte aan een boek als Manon Lescaut of Marguerite Gautier of dat ding van Daudet... Sapho... Heb je daar wel eens over gesoesd ?5
‘Hoe bedoel je ? vroeg hij.
‘Is het niet goddelijk/ zei ik, languit liggend op de sofa, ‘dat in al die boeken het gerangeerd, uitgezwabberd jongmens tot de gratie van gods bourgeoisdom kan terugkeren? Manon is een hoer. Al de fatsoenlijke burgerjuffies grienen om Manon. Ze wouen allemaal een Manonnetje zijn met een ridder Des Grieux om ze te begraven in een woestijn. Stel je de gezichten eens voor als een Manon, een échte Manon op een Hollandse burgermansbruiloft of op een nét bal geïntroduceerd werd! Wat hebben ze een meelij met het gehoer in boeken, wat spoegen ze op het andere waarvan ze niks weten! Gooi Manon es op!’
‘Waar staat het?5 vroeg hij bij de boeken zoekend.
‘Naast de gele bandjes. Néé, daar. Wacht ik zal je eens een klein stukje voorlezen.5
‘Zou je nou maar niet eerst een bad nemen ? Trees kan elk ogenblik...5 ‘Ik geneer me niks voor Trees. Hier heb je zo5n stukje, het eerste het beste als Manon dood is en Des Grieux zijn oude vriend Tiberge ontmoet: <Je lui déclarai que les sémences de vertu qu5il avait jetées autrefois dans mon coeur commençaient à produire des fruits dont il allait être satisfait.) Zie je, nou is de hoer Manon opzij gesmeten, wordt Des Grieux een braaf burger. In onze tijd zou Des Grieux gerust om de hand van een kuise burgerdochter kunnen komen. Die is gerangeerd zouen ze zeggen. En de hoer Marguerite Gautier? Je moet een heel schouwburgpubliek zien blèren bij het onderhoud tussen haar en en de pa van Armand. Ze doen haast in d5r broek van meelij met Marguerite. Ze zouen d5r zo graag zien ‘trouwen5 met Armand. En als ze in de pauze in de foyer een Marguerite zien zitten, kruipen ze schuw in d5r schulp van eerbaarheid, fatsoen, kijken ze zo5n vrouw aan met al de minachting van verwaten, achtenswaardige, nette burgers, om strakjes weer bij de dood van de hoer Marguerite te zitten snotteren en huilen. Je kunt er de donder op zeggen dat Armand Duval later een bliksems nette burgerman wordt met een hele scheut ingepende nuffies en op hun beurt zwabberende poentjes tot kroost! Da5s het slot van een hoeren-idylle. En wat vin je in Sapho ? Is het al weer niet het gedonderjaag, de tragische strijd, hahaha! tussen zalig bourgeoisdom en wat ze noemen een maîtres ? Spreekt Des Grieux niet van zijn maîtres? Spreekt Duval niet van zijn maîtres? Als je dat van jouw neef in een boek beschrijft, zeggen ze: wat een gemene kerel, wdt een arreme dienstmeid met d5r kind, wat een fieltenstreek om te trou
122