Kiekjes

125

Niets te verkoopen. Canapé geknakt, stoelen gekraakt, latafel gekanteld, tafel-la gekrast, wieg gebogen, lamp gebarsten, klok gevallen.

Sjoolem Aleigem’s vrede wou verkeeren.

Daar zou vijandschap van „angekomme” zijn.

Maar tw^Tee dagen vóór Sjwoes gaf Vrommie van Voolie van Sjoolem Aleigem haar hand aan Mennie van Hannie van Sjoolem Kapper.

Toen gaf Sjoolem Aleichem de meubels maar cadeau. Makkelijk angekomme, wat?

En de vrede was niet verkeerd.

Sjoolem Aleigem!

Liefste woord in de goddelijke taal. Laatste wensch in den menschelijken wil. Als de spraak de zang der zielen is, moet „be-sjoolem” ’t mooist-machtigste accoord zijn. Enkel „sjoolem” alleen is al de fijnste noot op het instrument der tong. Neen, de klank „vrede” evenaart dat niet. De heilige taal heeft betere snaren. Dat geluid sj, waarmee sjoolem begint, is al sjoolem. Dat sj.. . is ’n geluid, dat alle wan-geluid verbiedt, dat alle storm-stemmen tot stilte streelt. Men dempt er drift van groote menschen mee, men temt tot slaap erdoor de onverklaarbare pijnen der kleinen. Het is de eerste letter van God’s Almacht en de laatste van ’s mensch onmacht. Eén letter ervóór, ’n Nieuwe toover. „Besjoolem”. Dat is in geen taal te verplaatsen. Op die muziek heeft alleen ’n Joodsche ziel gehoor, ’n Melodie van zalige zuiverte, die niet van deze wereld is. ’t Bezingt ’n rust, die niet verstoord kan worden, ’n zorg, die hoofd en hart ontruimd heeft, voor eventjes of voor even of voor eeuwig. Kinderen zijn „besjoolem” naar bed, ouders zijn „besjoolem” verzorgd, dierbaren zijn „besjoolem” ter eeuwige rust gelegd. „Besjoolem” neemt de laatste zorg weg. Het is de laatste groet van hier en de eerste van ginds. Het is een dankwoord van den hemel aan de laatste plicht der aarde. De Jood, die ’t zeggen mag, is gelukkig door zelfvoldoening. Hij voelt