Rechtskundige significa, proefschrift

269

wetenschappelijke waarde dan eene overeenkomst gelds-waarde heeft, waarbij iemand ״iets” wordt toegezegd.

Prof. Heymans heeft tegen het woordgebruik van Dr. Aletrino dezelfde bezwaren: ״Het laat zich ver-moeden, dat de heer Aletrino, waar hij telkens weer den mensch en den misdadiger voor absoluut ontoe-rekenbaar verklaart, aan dat woord een anderen zin verbindt dan wij in het voorgaande, in overeenstemming met etymologie en spraakgebruik hebben gedaan. Maar het is niet gemakkelijk dien zin op te sporen, en ik geloof ook niet, dat het altijd dezelfde is.” ^τ)

Inderdaad: wanneer Dr. Aletrino schrijft: ״Het verwerping individu is ontoerekenbaar, totaal ontoerekenbaar’’ dan ^de'

⁷    baarheid.Hand-

zou wellicht een niet geheel ervaren lezer kunnen denken havmg der ver-dat de geleerde schrijver het politie-toezicht en de antwoordehjk-strafrechtspraak wilde doen eindigen. En wanneer Dr.

Aletrino na de toerekenbaarheid te hebben verworpen, uitdrukkelijk verklaart ’s menschen verantwoordelijk-heid voor zijne daden te willen handhaven, dan is het niet gemakkelijk de Waardevolle eenheid in deze twee schijnbaar geheel tegenstrijdige uitspraken te vinden.

Gelijk de tegenstelling daar staat heeft zij eigenlijk zin dezer tegen-geenen Zin. Wie het geheele verschijnsel der Toereke-^stell1ng· ning ontkent (wat trouwens evenmin of evenzeer moge-lijk is als het Leven te ontkennen) kan het verschijnsel der Verantwoording niet handhaven. Want er wordt alleen ״aangesproken”, dat wil zeggen ״verantwoor-ding gevraagd” met de bedoeling ״toe te rekenen”.

Doch de Bedoeling van de tegenstelling is eene Bedoeling dezer andere. Dr. Aletrino verstaat ditmaal onder ״toe■^^651611111״^ rekening” slechts de ״zedelijke toerekening” en onder

1) ״Uitwassen der crimineele anthropologie״ in ״De Gids” van 190[ bldz. 76.