104
schriften te geven.1) Zij hebben zich reeds vóór lang weten vrij te maken: als laatste volge thans de rechtswetenschap.
En nu kom ik voor het laatst nog even terug op het geval, dat ik heden als uitgangspunt koos. Het is met behulp van één enkel woord, dat ik de volgens het recht der werkelijkheid vereisehte beslissing heb gegeven.2) Althans zoo scheen het. Want inderdaad is dat woord, doelvermogen, een zoo rijke verzameling van waarnemingen, dat het uitspreken daarvan den ter zake kundige die waarnemingen voor den geest roept, hem zoodoende een grondslag biedt tot vergelijking en tot inwerkingstelling van zijn rechtsgevoel, en aldus tot de door de zaak vereisehte beslissing kan leiden.
Toch is de vorming van dergelijke nieuwe reehtswoor-den niet te laag aan te slaan. In het recht der werkelijkheid vormt een dusdanig nieuw woord een uitstekend middel zoowel tot kenschetsing van het waargenomene als tot opberging van ervaring. Ten verduidelijking mijner meening verwijs ik naar de letterkunde. Van af het
1
) Gevaarlijke beeldspraak: de taal te personifieeren en te spreken van een taal, die bet waagt voorschriften te geven aan verschillende wetenschappen.
2
) Neen: waarin gii uw zeer persoonlijke rechts-intuïtie hebt gesymboliseerd.