Pathologieën

19.

René smeekte Johan, terwijl hij hem aanraakte:

״Ik bid je Hans, vertrouw mij nog eenmaal.. . laat mij niet alleen ... ik kan niet leven als ik jou niet heb ..."

״Nee," zeide Johan bevreesd en voorzichtig, „nu bid en smeek je mij, wat ik erg genoeg vind ... en ik geloof, dat je dat alleen doet om mij weer in je macht te krijgen om mij te kunnen mishandelen."

René zeide niets, want hij was machteloos, verminderd. Daardoor had Johan een gevoel van goddelijke trots. Want de man, waarvan hij afhankelijk was geweest, was nu afhankelijk van hem en smeekte medelijden. Maar op de trots van Johan volgde dadelijk schaamte over zich zeiven en deernis met René voor wien hij in dezen toestand alles wilde doen.

Johan leefde radeloos. Hij wist, dat zijn leven breekbaar was. Hij gevoelde hart en ziel beven. Hij wilde uit genegenheid en uit medelijden bij René blijven, en in dien tijd wist hij volkomen zeker, dat hij dan onderging. Johan verlangde naar zijnen vader.

Hij moest een woord zeggen of eene daad verrichten, maar hij wist niet welk woord of welke daad.

6.

Johan legde zijne hand op het achterhoofd van René, die daarvoor zeer gevoelig was. Dit ontspande hem, want vroeger hadden zij dezerwijze dikwijls langdurig stil gezeten, en zoo ook kon hij nu stil zijn, zonder gevaarlijke woorden en bewegingen. Zijne gedachten streden. Zijne gevoelens waren: vrees voor zich zeiven, dat hij in martelingen onderging; vrees voor René, dat die zich vermoorden zou; genegenheid voor René; verlangen naar zijnen vader, om bij hem te zijn.

Zijne vrees en de genegenheid voor René bleken hem toen het sterkst. Johan schrok daarvan en hij dacht: „wanneer ik nu bij René blijf, dan ben ik in zijne moordende macht verloren."

7.

René zeide toen licht:

„Kom Hans, doe nu niet zoo zwaarwichtig... ik zal die men-

206