Pathologieën

19.

Hij was in de woning wel stil, maar niet meer doodelijk dof. René kwam, na kennisgeving, niet aan het middagmaal. Johan sprak rustig over zijnen vader en hunne reis naar Italië naar Toscane, daarna hunne samenwoning in Gelderland in Cuilemburg aan de prachtige Markt in hun zeer geliefde huis. Toen hij begonnen was te spreken, keek de blinde, die gevoelig was voor hem, naar Johan op, daar zijne stem zoo anders en wel verbeterd was. Johan bemerkte, dat de oude blinde zich verheugde en daarom zeide hij:

״Ik ben ineens zoveel beter vandaag."

Hij zag, in zich zeiven schouwend, duistere diepte van het doodsgevaar, dat hij, scherpelijk opgejaagd, nog juist ontweek. Hij rilde nu in betrouwbare sterkte van eigen veiligheid.

Later las hij voorname verzen voor den blinde, die vervaardigd waren in den rijksten bloeitijd van de Hollandsche school. Deze verzen hadden alle eene breede zinsbouw en in iederen zin eene voortreffelijke keuze van woorden. De blinde en Johan vonden het heerlijk wanneer Johan deze verzen las. Zijne stem was niet gebroken en dof, maar wel gaaf en glanzend, volkomen buigbaar.

29.

Johan schreef aan René, toen de dag schemerde en zijne kamer schaduwstil was:

״René, vandaag ben ik ineenen zeldzaam hersteld, en daarom voel ik nu de volle schandelijke mate van mijne afhankelijkheid van jou. Je hebt mij zóó ziek gemaakt in mijn lichaam en in mijn geest, dat ik van middag in school in de les gewoon gebroken ben. Maar nu is het ook uit. Tegen leven met jou is geen mensch naar lichaam en geest bestand, en dat weet je ook wel.

Toen je mij uit Londen voor twee jaren hebt gevraagd, of ik je al mijn leven en liefde wilde geven, heb ik dat gedaan in een volkomen eerlijk en zuiver vertrouwen. Mijn gevoel voor jou is altijd zuiver en goed geweest. Maar mijne genegenheid voor jou is voortdurend een gevaar voor mijn leven geweest. Want jij kunt nooit iemand liefhebben, ook mij niet, zonder overspannen mishandeling. Ik heb dus wel diep medelijden met je, omdat je voortdurend opnieuw je eigen liefde vernielt. Maar medelijden met jou is onmacht

194