Met de stroom mee

Met Judy samen zoekt hij. Dan worden ze op een patronaat verzocht, in Belgisch Limburg. Jilles laat alles aan Lode over; met Judy en den somberen administrateur, mislukt opera-zanger en drankzuchtige, gaan ze er heen.

Is het wonder, dat ze ontroerd zijn? Daar ligt een rijke boomgaard. Daarvóór een kleine diep-groene wei, glinsterend in de zon, onder een paar wilgen. Bij een water staren roerloos twee koeien hen aan. Daarneven is een kleine heuvel, minder begroeid, maar met keien en ruig struikgewas.

„Hier,” zegt Lode, met z’n schorre, vervoerde stem van tegenwoordig. De pastoor staat achter hem, hij knikt met het hoofd. Dan begint hij druk te praten over het houten amphitheater, dat hij zal laten bouwen en alle heren van de krant moeten de vertoning komen kijken, zegt hij ernstig.

Dat vindt Lode ook. En hij spreekt ervan hier en daar in de bomen kunstmatige bloesem aan te brengen. In twee weken zal het gebeuren.

Maar wel haast niemand vraagt perskaarten aan en de oude verbittering van vroeger, toen ieder in de krant werd genoemd, behalve hij, dreigt weer op te laaien. Judy, die in hem gelooft, en zichzelf niet meer zo gewichtig vindt, troost hem.

Op een stralende, maar te geladen warme middag in Augustus, vindt het spel plaats. Mevrouw Danneels is een moeder, die het leed van de hele wereld draagt. Zij werpt desolate blikken naar het landschap, de rose-bloeiende bongerd in de verte, waaruit ze verdreven is. Het is niet van node er een Engel met vlammend zwaard te plaatsen. De eenvoudige Vlamingen voelen, dat zij niet verder dan het beekje komen kan, dat wei en paradijs scheidt: haar spel doet dat. De natuur werkt mee. Blonde Abel’s stem jubelt van God; dan komt Lode dreigend-donker op, alsof hij zwaar torst het overjarig ooft, de groenten die hij den Heer wil brand-offeren. Maar rot is het ooft en slecht de groente en er ontspint zich een pijndoend gesprek tussen de leedvolle Eva en haar weerspannigen balsturigen zoon. Machtig rollen de slechte verzen over de toeschouwers en onder het volk zit Judy, ontroerd door het verbazende spel.

Achter de heuvel, in het veld, slaat Kaïn zijn broeder dood. Dan is het stil, zelfs de vogels zwijgen. Inmiddels

106