De tweede jeugd

dat het een hooge uitzondering is. Maak je nu morgen niet zoo druk, anders ben je ’s avonds te moe.

En zoo keuvelt men hier voort, terwijl Bonger haastig zijn avondmaal afwerkt en, naar mevrouw Rijnders met leedwezen constateert, zoo mogelijk nog afweziger is dan vroeger. God weet of de arme man niet te gauw weer aan ’t werk is gegaan. Hij staat ook onder geen enkele medische controle. Maar hij ziet er bepaald gezond en krachtig uit en men mag niet altijd het ergste denken.

Bonger weet van niets dan zijn fantasieën, die een dulde-looze macht over hem uitoefenen en daarom moet hij er zich ten spoedigste van bevrijden. Reeds in de middaguren had hij groote moeite om zijn aandacht tot zijn werk te bepalen. Dat kan zoo niet voortgaan. Hij vreest, op den duur zijn verbeelding geen meester te zullen blijven. En wat zal er dan nog voor verschil zijn tusschen zijn huidigen en zijn vroeger en toestand? Maar het is de liefde, die in hem koortst, op een vreemde wijze, zoo dat hij geen menschen wil zien en alleen de kinderen en de dieren en de landschappen uit zijn jeugd, zij het getransformeerd. Hij is immers een tweede jeugd ingegaan, waarin ook zijn ervaringen van volwassene hun invloed uitoefenen. Hij moet zooveel inhalen, hij heeft nooit geweten hoe hij vreugde kon vinden en nu kan hij opeens zoo ontzaglijk veel genieten.

Uren en uren werkt hij, want wat een verhaal van luttele bladzijden scheen, vult vele vellen papier en het kost hem dikwijls moeite om de juiste woorden te vinden. Een wereld, primitief van verhoudingen, beeldt hij uit, maar alles wat

195