Jacob Hiegentlich

de kous op den kop, als een lakei hem met den neus omhoog zijn werk teruggeeft met de woorden: „Wij hebben „den bestencolorist van onze eeuw’’niet nodig/^, De oorlog drijft hem naar Rusland terug, waar hij zijn rabbijnen, Joden en Jodinnen schildert, met Hebreeuwse teksten erbij; de oorlog drijft Rusland naar de pogroms en het bolsjewisme* Chagall, door de fusillades, ondanks zich zelf, gelokt, gaat kijken; hij is geen held en komt er voor uit; vier gewapende schurken treden op hem toe: „„Juif ou non?” Un instant j’hésite* Il fait sombre* Mes poches sont vides, mes doigts tendres, mes jambes faibles et ils ont soif de sang* Ma mort sera inutile* Je voulais tant vivre* „En bien va-t-en!” s’écrient-ils*” Dan gaat hij révolutionnaire koeien schilderen (zo scharlaken mogelijk!), hij wordt directeur van een academie van schone kunsten, maar het is u niet onbekend, op welk een voet van conflict bolsjewisme en persoonlijke overtuiging staan, sinds ook André Gide van Rusland en het communisme is teruggekomen (met een kleine variant : Ein guter Gide kann auch charote haben!¹)* Chagall wist zijn overtuiging niet met de vuist op tafel kracht bij te zetten, hij verzucht tot God: „Soit, tu m’as donné du talent, du moins on le dit* Mais pourquoi ne m’as tu pas donné une figure imposante pour qu’on me craigne et me respecte? Si j’étais par exemple, corpulent, de taille majestueuse, etc* ♦ *” wat zouden ze bang voor me zijn! Hij werkt aan het Jiddisch theater, maar pas later in Erets² wordt het juist profijt van zijn decoratieve vernieuwingen getrokken; in de ideologisch verpeste atmosfeer van U*S*S*R* blijven Joodse tendenties illusoir; maar hoeveel gevoel heeft Chagall niet voor die onmenselijke ellende daar,

¹ Oorspr.: „Ein guter Jude ... etc.” — Hebr. charote: berouw. ²Israël.