De Centrale, Vijftig jaar arbeiders-levensverzekering

aan de orde: 'Welke muziek hebben we nodig. Wat kosten de partituren ? En hoe komen we aan de centen ?'

Drie belangrijke vragen in die tijd. De beantwoording was een groot experiment. De dirigent moest zoekend en tastend zijn weg vinden in een nieuw gebied der vocale kunst, en zijn proefnemingen moesten betaald worden met de centjes, die de leden van hun karig loontje opzij konden leggen. Zoiets remt de onderzoekingsdrift. Bovendien kostten zulke ongewone partituren in die tijd meer dan tegenwoordig. Op zich zeifis het geen wereldschokkende gebeurtenis geweest. Een zangvereniging van arbeiders in Groningerland wil wel eens iets anders gaan zingen, nou en als ze hun zin niet krijgen en bij de liedertafel-stijl volharden, zal de wereld toch wel blijven draaien. Laat ons dus deze gebeurtenis niet dramatiseren.

Maar als je kans ziet die draaiende reuzen-grote wereld met al haar ijzingwekkende problemen één ogenblik te vergeten, dan begin je plotseling oog te krijgen voor de formidabele betekenis, die de nieuwe kostbare muziek moet hebben gehad voor die eenvoudige mensen in Groningerland. Grote dingen zijn nu eenmaal opgebouwd uit kleine eenheden.

Die nieuwe muziekpartituren kwamen er. De Centrale had er voor gezorgd.

Een van de leden van die zangvereniging was een simpel kleer-makertje. Hij heette Evert Kupers. Later werd hij voorzitter van zijn bond, weer later lid van de Tweede Kamer en voorzitter van het Nederlands Verbond van Vakverenigingen, en hij was een der vertrouwdste diplomaten, waarop Nederland in moeilijke jaren heeft kunnen rekenen, ofschoon hij waarlijk niet van dure adellijke kom-af was.

Laat de nuchterling nu maar zeggen, dat er hoegenaamd geen samenhang bestaat tussen dat zangkoortje in Groningen, vele, vele jaren geleden, en die carrière van een eenvoudig man tot een Nederlander van formaat. Als ik beweer, dat die samenhang wél bestaat, kan ik mijn stelling niet eens waar maken, en toch moet die geestelijke groei van de honderden Evert Kupers-en in Nederland ergens begonnen

240