De Centrale, Vijftig jaar arbeiders-levensverzekering

Die arbeidersavondscholen, die kaderscholen en het zomerwerk, al die dingen boeien me reusachtig; hoeveel vacantiehuizcn hebben we nou al niet, hé, en tegenwoordig gaan onze mensen naar het buitenland, alsof het zo maar niks is. Soms zeg ik tegen mezelf: 'Atje, als je indertijd die stomme acte M.O. had gehaald, wasje nou misschien bondspenningmeester met een hoop zorg vanwege de beleggingen en de beurskoersen, maar het werk van het Instituut zou zich min of meer buiten je om voltrekken en dan zou je toch iets missen in je leven... missen, zonder datje het zelf wist.'

En als ik terugkijk op mijn leven, nou, dan vind ik, dat ik het toch niet zo beroerd heb gedaan. Een beetje trots mag een man toch wel zijn op zich zelf, nietwaar! Ga maar eens na... hoe staat het ook weer bij Adema van Scheltema: 'Wij komen uit duister verleden, uit het land van ellende vandaan...'

Van Atje's huiselijk leven weet ik weinig, want hij sprak slechts zelden over zijn gezin. Maar ik beoefen de kinderlijke hebbelijkheid om een achtergrond te fantaseren bij mensen, die ik ontmoet.

Destijds, omstreeks 1934, kostte het me weinig moeite me Atje in de familiekring voor te stellen.

Een beetje pietepeuterig met geld, wanneer hij zijn vrouw eens in de week de envelop met inhoud overhandigt, want hij is een correct en spaarzaam baasje. Behalve wanneer ze met vacantie gaan, dan is hij royaal. Door zijn werk is hij nu eenmaal gewend tweede klas te reizen en in behoorlijke tenten te eten, nou en dan ga je niet op de houten banken zitten als je voor je eigen pleizier uit bent, waar of niet, vrouw?

Ik kon in mijn verbeelding Atje zien thuiskomen, na een lange reis uit een of andere negorij, waar een afdelingspenningmeester de heilige administratie definitief in de puree heeft gereden en waar Atje met voorhoofdrimpels en een vulpen een chaotische paperassenwinkel heeft vervangen door een keurig boekhoudboek, met alle cijfertjes precies onder elkander en 'transporteren' onder en 'per transport' boven aan elke bladzijde. Nu komt hij thuis, hij heeft nog net de laatste

109