Tussen speurders en spionnen - Avonturen van Dirk Poldervaert

heel gewoon. Hij laat het papiertje liggen. Er bestaat natuurlijk altijd de kans dat niet Tade maar een ander na de grote onbekende in de telefooncel komt. Als die het briefje vindt is het dood-onschuldig. Het is in het Engels geschreven. Zo op het oog zijn het krabbeltjes die iemand maakt tijdens een telefoongesprek, notities, waarin hij het voornaamste van het gesprek vastlegt. Situation at home unchanged, dat betekent: thuis alles hetzelfde. Heel onschuldig dus. Maar voor Tade betekent het, dat er in Nederland niets is gebeurd, waardoor hij hier ontmaskerd zou kunnen worden.' 'Wat zou er dan gebeurd kunnen zijn?' vroeg Gerard. 'Oh', zei de Kreeft, 'een illegale groep kan bijvoorbeeld hebben bemerkt met welke valse voorwendsels deze fraaie meneer Tade naar Londen is gegaan, en ze kunnen ons gewaarschuwd hebben. Dank zij dit briefje weet Tade dat hem van die kant geen gevaar dreigt. En dan de rest van het briefje: geen nieuwe orders... dat kan door een handelsreiziger geschreven zijn, die een zakenrelatie heeft opgebeld. Dit is een slim en gevaarlijk heerschap. Enfin, zijn gemeen spel zal nu gauw genoeg uit zijn.'

Het was tegen het einde van november 1940, dat de Kreeft Dirk en Gerard bij zich liet komen.

'Ik zal jullie nu de hele geschiedenis vertellen van Tade van de Bos-drift en van de grote onbekende sinjeur X. Laat ik met Tade beginnen. Hij zit in de gevangenis, en daar zal hij wel tot het eind van de oorlog moeten blijven. Wat er daarna met hem zal gebeuren, wordt later beslist.

Het is niet, of misschien moet ik zeggen, nog niet, opgehelderd hoe Tade aan de weet is gekomen, dat de zogenaamde naaikrans van Lijsje Lorresnor een introductie zou kunnen zijn, wanneer hij in Engeland zou zijn aangekomen. Hij is vóór mei 1940 geheim lid van de NSB geweest. Ogenschijnlijk een goed vaderlander, maar in werkelijkheid een fanatieke aanhanger van Mussert. Hij werkte op een me-taalfabriek in de buurt van Utrecht, waar hij een baantje als opzichter had. Toen de Duitsers ons land binnenvielen en na enkele dagen de baas werden, is Tade op order van het Hoofdkwartier van de NSB geheim lid gebleven. Nu was het zijn taak in de fabriek op te letten of er mensen bezig waren geheime acties tegen de vijand voor te bereiden. Gewoon verradertje spelen dus. Hij maakt er geen geheim van, dat hij er een flink aantal heeft aangebracht; ik geloof zelfs, dat hij trots is op de slachtoiïers, die hij heeft gemaakt. Toen kreeg hij bezoek van een of andere Duitser, die hem voorstelde zijn verraderswerk niet meer in Nederland maar in Engeland te gaan ver-

156