Twaalf burgemeesters, 500 jaar Amsterdam (met Fred. Thomas)

184 PIETER CORNELIS HASSELAER

stad verdedigen ? Er lagen nog 2000 man Oostenrijkse troepen op de Veluwe, die wellicht te hulp konden komen. Men geloofde echter, dat alle tegenstand nutteloos zou zijn, temeer daar een deel der bevolking met de Fransen heulde. Inderdaad vergaderde het ,,Comité Révolutionnair" thans openlijk in het „Wapen van Emden", waar dienzelfden avond een brief van Daendels met groot gejuich werd ontvangen, waarin de Patriottische Amsterdammers werden opgewekt hun lot in eigen handen te nemen en nog voor de komst der Fransen de omwenteling te proclameren, zodat men als vrije mannen tegenover elkaar kon staan. Maar voor een omwenteling ontbrak het de Patriotten, ofschoon hun vrienden in de onmiddellijke nabijheid waren, toch nog aan moed.

Het was overigens ook onnodig geweest geweld te overwegen of burgerbloed te vergieten, het oude Amsterdam was bereid te wijken voor het nieuwe, zijn vertegenwoordigers zagen in, dat de loop der dingen niet meer te keren was. De Burgemeesters vergaderden ook daags daarop, Zaterdag 17 Januari, ten huize van hun president, echter zonder Hasselaer, die zich „uit hoofde van een onpasselijkheid" had laten excuseren. Men hield den bejaarden ambtgenoot trouw op de hoogte van wat men in dit moeilijk uur dacht te doen. Na lang beraad werd besloten de Fransen een deputatie tegemoet te zenden om te onderhandelen over een eervolle overgave der stad. Daarnaast zou tot het laatst de orde in de stad gehandhaafd worden.

Zondag 18 Januari werd de laatste dag van het „ancien régime". Te Den Haag nam Prins Willem V na lang aarzelen het besluit om met zijn gezin naar Engeland uit te wijken. Te Amsterdam trof het „Comité Révolutionnair" beslissende maatregelen. Op den Nieuwendijk school heel den dag een talrijke menigte samen voor het „Wapen van Emden". Daar verschenen in het middaguur zeer vele Patriotten, die per rijtuig of op de schaats over de bevroren wateren naar Utrecht waren getrokken en de Franse