Joodse traditie als permanent leren

35

242

'He must submit his actions to the closest

scrutiny and exert himself to perfect them'.

Het is echter niet verstandig om alleen maar op zelfevaluatie af te

3 6

gaan, aangezien dit een kunst is, die maar weinigen verstaan. Daarom verdient het aanbeveling de zelfevaluatie te vergelijken met de evaluatie die door anderen verricht wordt. De beste evaluatoren van de permanente leerling zijn zijn kritische vrienden; zij kennen hem immers goed en hij vertrouwt hen:

'A person's good, then, is to seek honest friends, who will open his eyes to what he is blind to and rebuke him with love in order to rescue him from all evil. For what a man cannot see because of his natural blindness to his own faults, they will see and understand. They will caution him and he will be protected. Concerning

this it is said, "There is salvation in much

m 37,38 counsel" '

Kritische vrienden zijn bij uitstek geschikt om informatieve evaluatie te geven en zullen de leerling niet door vleierijen op een dwaalspoor brengen, dit in tegenstelling tot ondergeschikten van de leer-Hng.³⁹

EXCURSIE : Kritische vrienden, zegt Luzzatto, zijn bij uitstek geschikt om informatieve evaluatie te geven. Ik meen dat dit een belangrijk inzicht is. Te weinig evaluatoren realiseren zich dat kritiek op sympathie gegrondvest moet zijn en niet omgekeerd. Het omgekeerde is geen gezonde basis voor informatieve evaluatie: Op kritiek gegrondveste sympathie wint het hart van degene die geëvalueerd wordt niet en vindt in het algemeen bij hem ook geen gehoor of instemming:

' . . . all the prophets rebuked Israel till they repented. Hence it is necessary to appoint in every community a great scholar, advanced in years, God-fearing from his youth and beloved by the people, to rebuke the multitude and cause them to repent. But he who hates rebukes will not go to the exhorter nor hear his words, and