Het kleine land en zijn groote schoonheid

verslindt ontzaglijke massa’s grond. Naar gezegd wordt, is de bebouwde oppervlakte dezer gemeente thans reeds zoo groot als die van Parijs. Deze „eer” werd en wordt betaald met de vernietiging van uitgestrekte duingebieden en heerlijke stukken natuur. Het is zeer zeker aangenaam voor een gezin, een eigen huisje te bewonen; het ware te wenschen, dat het mogelijk ware, alle gezinnen daarmede gelukkig te maken. Maar dat is nu eenmaal onmogelijk en het is derhalve verkeerd, ten behoeve van betrekkelijk weinigen de stadsgemeenten buitensporig uit te breiden en niet alleen veel natuurschoon te vernietigen, doch ook te groote uitgestrektheden wei- en bouwland, waaraan immers zoo veel behoefte bestaat, met huizen te overdekken.

Uitbreiding van steden en dorpen is nu eenmaal onvermijdelijk. Doch zij geschiede dan oordeelkundig, met eerbiediging van de natuur, zonder landverspilling en zoo, dat nieuwe schoonheid geschapen worde.

Ad 6. Over het droogmaken van plassen en andere wateren ten behoeve van land-aanwinning en vuil-verwijdering is in het hoofdstuk, handelende over deze kostelijke elementen van Nederlands schoonheid, reeds gesproken. De zaak is echter van zoo groote en voorname beteekenis, dat het geoorloofd mag heeten er op terug te komen.

Wie onze prachtige, weidsche plassen kent, en dus lief heeft, kan ter nauwernood gelooven, dat er Nederlanders zijn, in staat om in koelen bloede deze heerlijke wateren te herscheppen in stortplaatsen voor het straat- en huisvuil der steden. De Noord- en Zuid-Hollandsche plassen, de Friesche, Groning-sche en Drentsche meren te gebruiken als vuilnisbelten! Weg de levendige, in de zon glinsterende, koele plassen, met hun rijke planten- en dierenwereld! Weg de lustig zeilende scheepjes, de ranke bootjes, vol jeugdige, jolige roeiers! Weg de dartelende zwemmers, de lenige rijders op de vlugge, scherpe schaats! Weg de heerlijke verschieten onder de blauwe luchten en de stapelingen der wolken! Weg het rietland met zijn verrukkelijk vogelleven! Weg de visschen, de meerkoeten, de waterhoentjes, de sterna’s, de wilde eenden, de lepelaars en de reigers! Weg de pralende waterlelie, de blozende zwanebloem, de water-violier en de water-weegbree, het pijlkruid en de kikkerbeet! Weg deze bronnen van gezondheid, van levensvreugde en levensgenot! En daarvoor in de plaats een stinkende vuilnisbrq, een walgelijk afval-moeras, dat lang-

128