Het kleine land en zijn groote schoonheid

nog de oude Saksische indeeling vertoont, met zijn ruimen deel, zijn statige pronkkamer en de daaromheen gegroepeerde vertrekken. Daar zijn er bij die pronkkamers nog vele, welker schouw en muren versierd zijn met prachtige oude tegels en ijzeren haardplaten, die fraaie deuren in sierlijk gevormde en gesneden kozijnen hebben, terwijl oud glas-in-lood er eveneens vaak aangetroffen wordt. De verdeeling van de groote stal- en de kleinere toegangsdeuren en van de vele vensters van allerlei afmetingen in het muurwerk is immer zeer gelukkig en levendig; fijn is de kleur der verweerde steenen en verschoten luiken, en over alles troont het geweldige rieten zadeldak, welks bovenlijn gewoonlijk een eigenaardige golving vertoont, omdat zij gevormd is door een ruw-behakten boom, die den topbalk der kap-constructie is, dat diep neerhangt, de lage muren als beschermend omvat en het voornaamste, kenmerkendste moment dezer eigenaardig-schoone landelijke architectuur uitmaakt. De meeste dezer hoeven zijn waarschijnlijk in de 18de eeuw gebouwd; doch er zijn nog enkele aanwezig, die de onmiskenbare teekenen vertoonen van in den aanvang der 17de, wellicht nog iets vroeger te zijn gesticht.

Vrij talrijk zijn ook nog de oude arbeiderswoningen, gewoonlijk vijf of zes onder één dak, schoon in hun eenvoud, evenals de oude, bescheiden-deftige burgerhuizen.

Vele groote boerenhuizen hebben vóór hun pronkkamer eenige lindeboomen met zijdelings uitgespreide takken staan, als een de woonstede beschermende wal. Andere zijn omringd door in zoogenaamden kandelabervorm geleide olmen, die een zeer eigenaardige schoonheid bezitten, bekorend zelfs voor hen, die anders liever het werk der natuur ongemoeid gelaten, boomen en heesters onverhaspeld willen zien.

Talrijk zijn de schilderachtige buurtjes, hoekjes en slopjes, die op allerlei onverwachte plaatsen aangetroffen worden, waar de oude huisjes staan als waren zij er met, en evenals het omringende geboomte uit den bodem opgegroeid. Geen plekje is er bijna, dat niet iets bijzonders, iets bekoorlijks, iets eigen-aardig-schoons vertoont.

Zoo ligt daar het oude dorp onder de hooge iepen van zijn Brink en zijn vele kleine brinkjes, te midden van de heiden en de bosschen, de akkers van zijnen naar het Noorden en Zuiden zich uitstrekkenden Eng, het bouwland, waarin vele geslachten van het nijvere boerenvolk een brok van de stugge heide hebben herschapen, met zijn fraaie oude hoeven en woonsteden, zijn schilderachtige huisjes, met hunne verweerde

106