om zelf een kans te krijgen. Zij hebben die kans benut en schiepen de vorm van kolonisatie die Palestina gemaakt heeft tot wat het is.
Zoals vanzelf spreekt zijn de economische factoren niet alleen beslissend gebleven. De velen die na de eersten begonnen zijn met gemeenschappelijke kolonisatie en.... een gemeenschappelijk leven, hebben dit gedaan uit vrije keuze en omdat zij vonden op deze wijze de grondslag te leggen voor een nieuwe samenleving. Daarin zijn zij geslaagd. De kewoetsoth in Palestina zijn enig in hun soort. Zij zijn niet alleen de eerste collectieve nederzettingen op deze basis in de moderne wereld, maar in de gehele geschiedenis.
Eeuwenlang hebben de mensen gesproken over een gemeenschappelijk leven als vormgeving van een socialistisch streven.
In geen land werd deze beweging vrijwillig, een beweging van het gehele volk, vormde zij, zonder enige dwang, voor de jeugd de zin van het bestaan, leidde zij tot een vanzelfsprekendheid die aansporing noch premies behoefde om te slagen. Niemand probeert hier zichzelf te ontvluchten of de moeilijkheden van het alleen stand houden in de maatschappij. De leden worden geen meelopers want zonder de wil van allen en de bewust gevoelde verantwoordelijkheid van allen loopt het onherroepelijk spaak. Aan de collectieve nederzettingen ligt de leer van een practisch socialisme ten grondslag en de verschillende richtlijnen die de arbeidersbeweging in Palestina kent — rechts-socialisme — links-socialisme — religieus socialisme — ultra religieus socialisme — hebben alle hun neder-
126