En toch leefden wij

lukte niet meteen, Roos had het gauwer te pakken en vertelde ook meteen, dat zij dat werk veel beter kon omdat ik gewend was met het hoofd te werken, natuurlijk op een hatelijke toon. Maar ik had het toch ook wel vlug te pakken. Het is best leuk werk. Alleen prikken die strootjes vreselijk aan je armen. We hebben de hele middag geholpen, waar ze reuze blij mee waren. Jan mad (maait) met de sende (zeis), wat reuze zwaar is en wat de vrouwen hier niet eens kunnen. Griet ‘welt’, dat is de gemaaide rogge met een haak bij elkaar halen zodat het een bos wordt, die gebonden moet. We hebben ook geprobeerd te wellen, maar...

13 augustus 1944 zondagmorgen half één

Ik ben heus niet trouweloos, geliefde zus, maar het werd ineens zo donker en feitelijk was het ook zeer onbeleefd. (...) Maar nou verder over het ‘maden’... dat is ontzettend moeilijk en we konden het allebei niet. Tegen half vier gingen we achter zo een ‘mijt’ zitten (20 schoven, aan elke kant 10, weetje die hoopjes die je op een afstand van elkaar op het land ziet staan) op een paar schoven een boterham eten en karnemelk en koffie drinken. De zon scheen verrukkelijk en je keek zo midden in de hemel. Alles om je heen slechts schoven, mijten of nog staande rogge, haver, tarwe, voerbieten. Een weids gezicht. Heel, heel rustig. We praatten, plaagden elkaar wat en toen begonnen we weer.

Tot half zes, want dat is melktijd. (...)

14 augustus 1944, maandagmiddag half vijf

(...) Zaterdagmorgen om de beurt rogge zoeken. Eerst ik anderhalf uur, toen Roos. Het was weer net zo snikheet en we waren pas om half vier klaar met eten. Toen maakte ik me klaar want ik zou met Janna op de tandem naar Spier gaan Mutti’s pakje wegbrengen. Om vijf uur gingen we, Marijke achterop. Ik had haar netjes gewassen en aangekleed. O, wat hadden we het weer warm. In Spier stapten we af bij Griets broer en lieten daar de tandem staan. Van daaruit naar het meisje van het pakje, waar we een glaasje limonade kochten. Marijke deed zo leuk. Bij oom Hans moesten we binnenkomen in de keuken. Gingen