Plattelandjes

alleen ontbrak, het wezenlijke, het essentiële... nu ja... maar wie ziet dat?

Inderdaad... wie ziet het?

Heus, ik verzeker u, sommige van die Gentse lappen-orchideeën waren inderdaad keurig nagemaakt... in uiterlijke vorm precies aan die andere gelijk. En wie ziet verder?

Mij schonk dit alles een soort bittere voldoening, daar ik sinds lang alleen in bezielde Mensen geloof, daar voor mij sinds lang de Massa, in al haar gedaanten en geledingen, bij uitstek de uitdrukking van het onbezielde is...

Maar 'Volksziel' dan? En 'Volksidealen' en 'Volksgeestdrift'? Valt van uw stokjes of draait u om in uw graven, gij geleerde antro-popsychologen, gij diepzinnige antroposocioiogen. En gij allen, die in de Ziel van collectiviteiten gelooft, valt van uw stokjes of draait u om in uw graven. Ik houd u allen, voor zover ge geen kwakzalvers zijt, voor mensen, wier oog en wier smaak en wier begrip niet toereikend zijn om echte van nagemaakte orchideeën te onderscheiden...

^a y est!

Wij hebben het! Ons vloek- en onkuise woordenverbod. Rooms tegen Rood. En ik heb mij laten vertellen, dat deze soort bemoeiing der wereldse overheid eigenlijk meer calvinistisch is dan katholiek. Nu, het kan zijn. Ik weet het niet. Wat ik wèl weet is dit, dat de mensen gemeenlijk al bitter weinig beseffen van wat ze heten te geloven, te bedoelen, uit te drukken met hun geloofsartikelen en dogmata. Een paar dingen weten ze opperbest, bijvoorbeeld dat ze géén revolutie begeren en liefst wat minder belasting zouden willen betalen. Doch het voegt niet immer deze simpele idealen ronduit te belijden en derhalve moet een groot aantal middelen tot hun 'symboli-

138.