De verlatene

schoteltjes, vermaande nu Pim en vond, dat er op Poeriem-avond geen ruzie mocht wezen.

Pim, met de allure van iemand die in eigen huis is, achtte niet, wat de oude man zei.

״Hoe komt het mesjoggaas eigenlijk in jou familie?" grinnikte hij tegen Jozef, ״is het van vaderskant of van moederskant?"

״Kom nou," viel tante Lena in de rede, ״laat Jozef met rust. Is het zijn schuld dat z'n broer en z'n zuster slecht zijn geworden? Hij past toch op, hij doet toch z'n best, wat heb jullie dan op hem te zeggen?"

Jozef voelde zich driftig worden, hield met moeite een antwoord in. Kort geleden had hij Daniël nog gesproken, Daniël was niet slecht. Het was loutere waanzin geweest, dat hij had gedaan, maar ieder moest weten wat-ie wou voor zichzelf.

Wat waren zij dan voor bijzonders, die opscheppers, die diamantpatsers met 'r praatjes en 'r duiten? Hij zou 't ze wel eens goed zeggen, als hij alleen met ze was, dat het geschimp op z'n broer uit moest wezen, en anders zou hij oom Manuels huis wel ruimen voor hèn, dan zou hij wel wegblijven.

Daniël had verkeerd gehandeld tegen vader. De dagen na den verstoorden Joum-Kippoer, — dien avond, niets was er gegeten, ondanks de voorafgegane vasten, ze hadden Roosje te bed gebracht en den dokter gehaald — die dagen waren schrikkelijk geweest. In waarachtigheid, hij had gedacht, dat vader gek ging worden, 'n Paar dagen was hij weggebleven, toen moest hij terug naar z'n werk. De patroon had toegestaan wat in redelijkheid kon, je mocht geen misbruik maken. Roosje had 'm vastgehouden bij z'n kleeren, ze had gehuild, ze durfde niet meer bij vader, ze was schuw voor hem, voortdurend in vrees voor zijn krankzinnige drift, maar hij kon niet blijven. Roosje moest maar schrijven, te-legrafeeren desnoods, als er wat ergs gebeurde, als

193