Isaäc de Fuentes

‘De toestand was niet slecht. Men behoefde niet bezorgd te zijn, zelfs nu nog niet. Maar als Uw vader gebleven was, had ik zeer ernstig met hem moeten praten.’

‘Bent U momenteel niet bezig Uw eigen beeld te verheffen t._.i koste van mijn vader zaliger?’

Grimmig kijkt Van Dalen naar de Fuentes.

‘Met Uw welnemen; in het begin van Uw vaders vestiging in deze koopstad is er vanuit le Havre meermalen gewaarschuwd dat zijn privé-opnemingen niet verantwoord waren. Dat was vóór de associatie met het huis Van Sliedrecht. Het is mij later medegedeeld door de chef uit Le Havre. Uw vader had het brede gebaar, dat niet rekent. Maar wij, klerken, wij rekenen, wij tellen, wij waarschuwen. Wij buigen onze rug, maar wij spreken hardnekkig en tonen steeds weer de cijfers. Want het is ook ons brood.’

Eli staart naar buiten, overdenkt de woorden van deze ervaren man. Hij beseft opeens, dat hij rijper is geworden, in enkele minuten tijds. Zijn koele verstand ziet zijn vaders leven, het voorbeeld waarnaar hij is gevormd en dat fout is in de ogen van deze hoge beambte en nu ook in de zijne. Van Dalen vervolgt: ‘Na Uw vaders verscheiden ben ik begonnen de zaken in het rechte spoor terug te leiden. Door bezuinigingen en liquidatie van voorraden. Ik hoopte onder Uw bestuur mijn taak te volbrengen en de grote liquiditeit, de kracht van mijnheer Van Sliedrecht, terug te winnen.’

‘Maar waarom heeft U dan toch de bouw van dit schip geanimeerd en haast zelfstandig een beslissing genomen om een millioen gulden uit te geven?’

Van Dalen staat nu voor het raam, met de rug naar zijn patroon. Hij vecht een harde strijd, de zwaarste van zijn leven. Zijn gezicht is oud en asgrauw, wanneer hij haast fluistert:

‘Ik heb mij laten omkopen.’

Dodelijk verschrikt staart Eli naar die gebogen rug en weet niet anders dan een ‘mijn God.’

Er heerst even stilte, dan vervolgt Van Dalen:

‘Ik heb de penningen, het Judasloon, teruggegeven. Voor een klein deel heb ik mijzelf gereinigd.’

Eli is nog te jong om te beseiïen welk een offer deze man brengt te zijnen behoeve. Hij steunt het hoofd in de handen en verlangt plotseling terug naar de tijd, toen hij nog slechts op behoefde te

252