Er is geen gisteren, er is geen morgen

‘Nee. Kijk naar de vruchten. Dan zie je hoe nebbisj de boom al eeuwen is.’

‘Eeuwen?’

‘Ja. Die Shakespeare deed al een boekje open in de Koopman van Venetië. Die jonge Venetiaanse losbollen leenden maar. Terugbetalen? Chicanes en die arme Shy-lock voor de doge manoeuvreren. Die deugden ook niet. Lees het vonnis van die roverhoofdman.’

‘Zou die Shakespeare dan toch geen antisemiet zijn geweest, Salomon? Zou hij het tuig hebben getekend tegenover die radeloze Shylock?’

‘Misschien, maar dan hebben de komedianten het al eeuwenlang verkeerd geïnterpreteerd en gespeeld. Shylock verdedigde een ethica - uw woord zij uw woord!’

‘Hoe zien jullie dat in Amerika, Salomon? Geldt daar het door dik en dun: Uw woord zij uw woord?’

‘Nee. Daar geldt net als hier de schijn. Is de schade groot dan houdt men z’n woord niet, is de schade middelmatig dan maakt men chicanes en is hij klein dan speelt men de fatsoenlijke. Met een klein verlies koopt men zo een enorm krediet.’

‘Salomon, hoe kan je daar leven!’

‘Net als jij hier. Men pikt mee zoals een vogel. Zolang er voer genoeg is, ben je rustig en laat nog een hoop liggen voor een vogeltje schlemiel. Als cr niet genoeg meer is, gap je van een ander vogeltje. En als er zowat niets is, dan pikken we elkaar bijna dood.’

‘Nee, Salomon. Er zijn nog fatsoenlijke kooplieden. Luister.’

Ik vertelde hem de geschiedenis met Floris Waerdein. Niet woordelijk. Dat kan nooit. Daardoor worden vertellingen te blank of te zwart. De mijne was te blank.