Vorst van de ballingschap

het toch worden gezegd. En dan is het beter hier in je keuken, dan voor de heren van het gerecht.”

Muisstil gaat Sheintje zitten, angstig kijkt zij naar de strenge Abraham Lezer, die op een stoel aan de andere kant van de keukentafel heeft plaats genomen. En Levie staat erbij met de handen achter zijn gebogen rug.

„Levie, vier jaar geleden heeft iemand mij een hersenschudding geslagen en samen met nog iemand een zak zilvergeld bij me geroofd. De man die sloeg was Jan Hey, die stal was Levie Rosenfeld.”

„Brammie,” gilt Sheintje en slaat de handen voor de ogen. Haar dikke lichaam schokt van verdriet.

„Ja, Sheintje, je zoon. Ik heb niets gezegd tegen de commissaris. Waarom? Ik heb Levie gespaard om jou. Omdat je in de Franse tijd zo trouw hebt geholpen. Ja, Levie, wij smokkelden van en naar Engeland, wij verrichtten koeriersdiensten voor de hoge heren in Den Haag en Amsterdam. En lotelingen hebben wij verstopt, bij boeren, op schepen, in pakhuizen en op zolders. Waarom? Dat weet ik niet meer, want de Fransen en later Napoleon hadden het goed voor met de joden, in burgerrechtelijk opzicht beter, dan het was. Maar wij voelden ons Hollanders, jiddisje Hollanders. Ik spaar je dus om je moeder, maar op één voorwaarde. Je moet me op de hoogte houden, als je bendehoofd Jan Hey iets wil ondernemen tegen de heer Manuel Belmonte, de rijke Portugees van de Wijnhaven. Mocht je dat soms vergeten, Levie, dan zal ik je weten te vinden voor die beroving en voor alles wat je voor- en nadien hebt uitgehaald. Ik ken je als een aartsboef, maar het zijn de zaken van mijnheer de commissaris en de burgemeester. Ga nu weer na bed, ik wil met proberen betere gevoelens in je wakker te roepen, omdat er geen zijn. Maar God zij je genadig, als je m’n verzoek negeert of erover praat. Ga nu, ik heb nog een woordje met je moeder.”

Levie antwoordt niet, kijkt naar de grond en schopt iets denkbeeldigs weg. En dan barst het bij hem los: „Kan ik an-

92